صعودى ( جاى بلند پر مشتقى ) است بسيار سخت خود را در آن به زحمت
نيفكنيد ) .
بدان كه ( سر قدر ) مبتنى بر سه مقدمه است كه تا اين مقدمات معلوم نشود
معناى سر قدر ، واضح وهويدا نمى گردد .
مقدمه أول
خداى تعالى سبب وجود تمام موجودات عوالم علوي وسفلى است . هيچ
موجودى نيست مگر آنكه خداى تعالى موجد ، مدبر ، مريد تحقق أو وعالم به
اوست . مشخص است كه مراد ما از اين أوصاف مذكوره ( ايجاد وتدبير واراده
وعلم ) آن اوصافى است كه متصف شدن حق تعالى به آنها جايز مى باشد نه آن
اوصافى كه متكلمين در باره حق قائلند . وبر اين أوصاف مذكوره مى توان اقامه
دليل وبرهان نمود .
اگر اين عالم مركب از خيرات وشرور نبود واز أهل آن صلاح وفساد پديد
نمى آمد ، هر آينه نظام عالم تكميل نمى شد ، زيرا اگر تمام وقايع وحوادثى كه
جارى در عالم است ، خير محض وصلاح صرف مى بود وشروري در آن يافت
نمى شد در اين صورت ديگر اين عالم ، اين عالم نبوده بلكه عالم ديگرى مى بود
وبايد عالم مركب بر اين منوال ونظام مى بود چون در أو هم صلاح وهم فساد هر دو
وجود دارد .
مقدمه دوم
همانا قدماي از حكما گفته اند : ( ثواب ) عبارت از حصول لذت براي نفس
به اندازه آنچه كه تحصيل كمال نموده است . و ( عقاب ) حصول ألم است براي