3 - تفسير « * ( وَمَنْ يَقْتَرِفْ حَسَنَةً ) * . . . »
« اقتراف » در جمله « و * ( مَنْ يَقْتَرِفْ حَسَنَةً نَزِدْ لَه فِيها ) * حسنة » « هر كس حسنه اى را كسب كند ما بر حسن آن مىافزائيم » در اصل از « قرف » ( بر وزن حرف ) به معنى كندن پوست اضافى از درخت يا پوستهاى اضافى از زخم است كه گاه مايه پيراستن و بهبودى مىگردد ، اين كلمه بعدا در اكتساب به كار رفته اعم از اينكه اكتساب خوبى باشد يا بدى .
ولى به گفته راغب اين واژه در بديها بيش از خوبيها به كار مىرود ( هر چند در آيه مورد بحث در خوبيها به كار رفته ) .
لذا ضرب المثلى در عرب معروف است كه مىگويند : الاعتراف يزيل الاقتراف « اعتراف به گناه ، گناه را از بين مىبرد » .
جالب اينكه در بعضى از تفاسير از ابن عباس و يكى ديگر از مفسران نخستين بنام « سدى » نقل شده كه منظور از « اقتراف حسنة » در آيه شريفه مودت آل محمد ص است ( 1 ) .
در حديثى كه سابقا از امام حسن بن على ع نقل كرديم نيز آمده :
اقتراف الحسنة مودتنا اهل البيت
: « منظور از بدست آوردن حسنه مودت ما اهل بيت است » روشن است كه منظور از اين گونه تفسيرها محدود بودن معنى اكتساب حسنه به مودت اهل بيت نيست ، بلكه معنى وسيع و گسترده اى دارد ولى از آنجا كه اين جمله به دنبال مساله مودت ذى القربى آمده است روشنترين مصداق اكتساب حسنه همين مودت است .
4 - اين چند آيه مدنى است
اين سوره ( سوره شورى ) چنان كه در آغاز گفتيم از سورههاى مكى است
هامش
( 1 ) « مجمع البيان » ذيل آيات مورد بحث ، و تفسير صافى ، و تفسير قرطبى .