روبان و دارابگرد از خليج فارس ) بود . « 472 » مرواريد فقط از خليج فارس ( سيراف ) ، « 473 » و نه از درياى خزر ارسال مىشد . - « 474 » صدور اسب ( نه براى تغذيه ) ( از طريق خراسان از تركستان و نيز از اردبيل و حوالى آن در نزديكى دشت مغان ) « 475 » از اهميّت اقتصادى زيادى برخوردار نبود ، بلكه بيشتر فروش شتر باكتريايى كه از قديم فوقالعاده معروف و پرارزش بود ، ( از بلخ ، سمرقند و سرخس ) . « 476 » كاملا رونق داشت . - باز شكارى از ولگا - بلغارستان را خوارزم معامله مىكرد ، اما انواع ديگر باز را از نسا و ابيورد مىآوردند . « 477 »
واردات برده از شرق ( تركى و گاه نيز اسلاوى ) در خوارزم ، فرغانه ، اسپيجاب و برخى نواحى مرزى خراسان تمركز يافته بود « 478 » و - پس از پايان جنگهاى مرزى در اين نقاط و نيز در افغانستان - اساسا شكل واسطهاى و دلالى به خود مىگرفت بااينوجود با انقراض سامانيان ، مناسبات با شمال به پايان رسيد ؛ امّا سكههاى قراخانى دولت جديد قرلقها در ماوراءالنهر ، هنوز كموبيش در شرق اروپا يافت مىشود . « 479 »
توليدات معادن آن هم فقط به مقدار جزيى بلاواسطه صادر مىشد : طلا از
هامش
( 472 ) . اصطخرى : مسالك الممالك ، ص 154 ؛ ابن حوقل : المسالك و الممالك ، قبل ما 2 ، ص 298 و بعد ؛ مقدسى :
احسن التقاسيم ، ص 325 ، 428 ؛ حدود العالم ، ص 134 ، 137 .
( 473 ) . مقدسى : احسن التقاسيم ، ص 442 .
( 474 ) . حدود العالم ، ص 218 .
( 475 ) . اصطخرى : مسالك الممالك ، ص 282 ؛ ؛ ابن حوقل : المسالك و الممالك ، قبل ما 2 ، ص 351 ؛ مقدسى :
احسن التقاسيم ، ص 324 و بعد .
( 476 ) . اصطخرى : مسالك الممالك ، ص 280 ؛ ابن حوقل : المسالك و الممالك ، قبل ما 2 ، ص 450 ؛ مقدسى :
احسن التقاسيم ، ص 324 .
( 477 ) . مقدسى : احسن التقاسيم ، ص 324 و بعد .
( 478 ) . مقدسى : احسن التقاسيم ، ص 325 .
( 479 ) .. Krymskyj I 88 -و نيز رجوع كنيد به صفحات بعد پاورقى 505 در كتاب حاضر و اثرJakimowiczsكه مشخصات كتابشناسى آن در همان پاورقى ذكر شده است .