معصوم عليه السّلام آمده است ، براى فصد زمان خاصى معين كردهاند . حجامت نيز در مواضع خاصى از بدن صورت مىگيرد ، مانند : فرق سر و گودى ميان دو شانه كه براى اين نوع خونگيرى نيز از سوى پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و امامان معصوم عليهم السّلام زمان خاصى معين شده است . در اينجا شمارى از روايات حجامت و فصد را مرور مىكنيم :
ابن شهر آشوب در كتاب « معرفة تركيب الجسد » از حسين بن احمد تميمى نقل كرده است كه گفت : « روايت شده است : ابو جعفر ثانى عليه السّلام در روزگار مأمون فصدكنندهاى را طلبيد و به او فرمود : رگ زاهر مرا بگشا و مرا فصد كن .
آن مرد گفت : اى سرورم ، چنين رگى را نمىشناسم و نام آن را نيز نشنيدهام .
ابو جعفر عليه السّلام جاى فصد را به او نشان داد و چون آن مرد رگ را گشود آبى زرد از رگ جريان گرفت و طشت ( پيمانه ) پر شد . در اين هنگام حضرت به او فرمود : رگ را نگاه دار ، سپس دستور داد طشت را خالى كردند .
حضرت از مرد خونگير خواست تا رگ را رها كند و اينبار از نوبت قبلى [ زردابهء ] كمترى خارج شد . آنگاه ابو جعفر عليه السّلام به او فرمود : رگ را ببند و چون رگ را بست ، ابو جعفر ، صد دينار به او داد .
آن مرد دينارها را گرفته و نزد « يوحنا بن بختيشوع » « 1 » رفت و ماجراى
هامش
( 1 ) . يوحنا بن بختيشوع ، پزشك برادر معتمد بود و در سال 893 م / 279 ق . به عنوان اسقف موصل بدان سامان فرستاده شد . اين تاريخ با زمان حيات امام جواد عليه السّلام و تاريخ شهادت آن حضرت كه در 220 ق . فاصلهء زيادى دارد . ظاهرا بايد طبيب مورد اشاره در متن ، جبرئيل بن بختيشوع بن جرجيس ، پزشك مأمون باشد كه در سال 828 م / 212 ق . چشم از جهان فرو بست . خاندان بختيشوع همگى طبيب ، نسطورى و از مردم جندىشاپور بودند . آنان حدود سه قرن به خليفگان عباسى خدمت كردند . جرجيس بن جبرئيل و بختيشوع بن جبرئيل شهرت بسزايى يافتند .