معنى اين كلمه بتازى : قد يصدق ظن العاقل بسبب فطانته ( 1 ) كما يصدق
حكم الكاهن بسبب كهانته .
معنى اين كلمه به پارسى : بسيار باشد كه گمان عاقل راست آيد چنان كه بسيار
باشد كه گمان وحكم اختر گوى راست آيد ، شعر :
هر أشارت كه مرد عاقل كرد * بر إشارات أو مزيد مجوى
ظن عاقل بود بهر كارى * در أصابت چو حكم اختركوى
كلمه پنجاه وهشتم - من نظر اعتبر .
هر كه بنگرست عبرت گرفت .
معنى اين كلمه بتازى : من لحظ واختبر اتعظ واعتبر .
معنى اين كلمه به پارسى : هر كه در أحوال دنيا وأمور عقبى بنگرد ويك تأمل
گند عبرت گيرد واز آنچه زيانكار باشد بگريزد وبدانچه سودمند باشد درآويزد ، شعر :
مرد در كارها چو كرد نظر
بهرهء اعتبرا از آن برداشت
هر چه ان سودمند بود گرفت * هر چه ناسودمند بود گذاشت
كلمهء پنچاه ونهم لعداوة شغل .
دشمنى كردن كاريست صعب .
معنى اين كلمه بتازى : العداوة شغل يشغل صاحبها عما هو الأليق به
والأولى في مصالح الآخرة والأولى .
معنى اين كلمه به بارسى : دشمنى كاريست بىفايده ، واز همه كارهاى با فايده
بازدارنده ومنع كننده ، شعر :
هر كه پيشه كند عداوت خلق * از همه چيزها جدا گردد
گه دلش خسته عنا باشد گه تنش بستهء بلا گردد
هامش
( 1 ) - فيومى در مصباح المنير گفته : " فطن للامر من باب تعب وقتل فطنا وفطنه
وفطانه بالكسر في الكل = حذق به وفهم وأدرك " وساير كتب بفتح فاء ضبط گرده اند .