جماع و استمنا در صوم و جماع در اعتكاف و بقيه احكام صوم يا اعم از صوم و از هر چه پيشتر گذشته است همچنين بيان مىكند حق سبحانه و تعالى آيات احكام خود را از جهة مردمان شايد كه بترسند و از مخالفت الهى در اوامر و نواهى اجتناب كنند اينست ترجمه آيه و تفصيل اينها در ضمن اخبار آينده ظاهر خواهد شد
( روى محمّد بن مسلم عن ابى جعفر صلوات الله عليه قال لا يضرّ الصّائم ما صنع اذا اجتنب اربع خصال الطَّعام و الشّراب و النّساء و الارتماس فى الماء )
( 1 ) و كالصحيح و در صحيح منقول است كه حضرت امام محمد باقر صلوات الله عليه فرمودند كه ضرر به صايم نمىرسد و هر چه كند به روزه او ضرر ندارد هر گاه اجتناب نمايد از چهار چيز و آن خوردن و آشاميدنست چيزى چند را كه متعارف باشد خوردن و آشاميدن آنها ، و آن چه متعارف نباشد خوردن آن مانند سنگ و چوب ، و آبى كه از علف بيرون آيد مشهور آنست كه اينها نيز مبطل صومند ، و ديگر جماع زنان از راه متعارف و در غير متعارف خلافست و مشهور فساد صوم است ، چهارم سر به آب فرو بردنست كه سر يا بدن فرو رود در آب و ظاهر ضرر رسانيدن بطلان صوم است و بر اين مضمون احاديث صحيحه وارد شده است و چند صحيح ديگر بعنوان نهى وارد شده است .
و ليكن در موثق كالصحيح اسحاق بن عمار منقولست كه گفت عرض نمودم به حضرت امام جعفر صادق صلوات الله عليه كه اگر صائمى عمدا سر به آب فرو برد آيا قضا مىكند آن روز را حضرت فرمودند كه قضا بر او واجب نيست و ديگر چنين نكند بنا بر اين اكثر علما قايل به حرمتند بدون قضا .