برخى هم ترجمه و شرح مختصر است .
از ملا ابراهيم جيلانى از دانشمندان سده يازدهم در هشت جلد .
مصادر نهج البلاغه 1 323 .
187 - شرح نهج البلاغه .
عربى .
از ابن ابى الحديد معتزلى درگذشته 655 . مكرر در دو جلد و چهار جلد و بيست جلد چاپ شده است . اين كتاب ميان دانشمندان عامه و خاصه شهرت بسزائى دارد و حدود بيست كتاب پيرامون آن به عنوان ترجمه و تلخيص و حاشيه و فهرست و ردّيه نگاشته شده كه پنجتاى آن بنامهاى ترجمه شرح ابن ابى الحديد و التقاط الدرر و الدر النضيد به شماره 19 و 52 و 53 و 54 و 119 پيشتر ياد شده و بقيه را ( در اينجا ياد مىكنيم ) .
188 - الروح فى نقض ما ابرمه ابن ابى الحديد .
عربى .
از احمد بن طاوس متوفاى 673 .
ذريعه 11 360 مصادر نهج البلاغه 1 218 .
189 - سلاسل الحديد بما انتخب من شرح ابن ابى الحديد .
عربى .
از سيد هاشم بحرانى درگذشته 1107 .
ذريعه 12 210 .
190 - سلاسل الحديد لتقييد ابن ابى الحديد .
عربى .
رد بخشهائى از ابن ابى الحديد است از شيخ يوسف بحرانى متوفاى 1186 .
نسخه آن در كتابخانه ميرزا محمد عسكرى در سامره بوده است .
ذريعه 12 210 .
191 - سلاسل الحديد فى ردّ ابن ابى الحديد .
عربى .
كتابنامهء نهج البلاغه — صفحة 37
مساهمون: رضا استادى
ص٣٧