أَ فَلا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ وَ لَوْ كانَ مِنْ عِنْدِ غَيْرِ اللَّهِ لَوَجَدُوا فِيهِ اخْتِلافاً كَثِيراً
. « 1 »
« آيا در قرآن تدبر و انديشه نمىكنند اگر از ناحيهء غير خدا بود حتما در آن اختلافهاى زيادى پيدا مىكردند » .
اين آيه بشر را به يك امر فطرى رهبرى مىكند و آن اين كه :
كسى كه در دعوت خود به دروغ و افترا تكيه كند ، بايد در ميان گفتار او اختلاف و تناقض وجود داشته باشد ، امّا كوچكترين اثرى از اين اختلاف ، در كتاب عزيز الهى نيست و اين خود حاكى است كه اساس دعوت او را حقيقت و درستى و راستى تشكيل مىدهد .
قرآن در استدلالها و راهنمايىهاى خود از فطرت بهره مىگيرد و مردم را به سوى فطرت سوق مىدهد زيرا ارجاع به فطرت در مقام تربيت و ارشاد ، ثمر بخشترين و نزديكترين راه به مقصد مىباشد .
استوارى و عدم اختلاف در اسلوب
عرب دوران جاهلى استوارى و عدم اختلاف در اسلوب را از نزديك لمس كرده و اديبان آنان به آن اذعان كرده بودند ، سخنى كه وليد بن مغيره در وصف قرآن گفته است طرز تفكر و قضاوت آنان را در
هامش
( 1 ) . نساء : 82 .