32 بذل و بخششهاى خليفه به مروان
خليفه به عموزاده و شوهر دخترش ام ابان كه مروان بن حكم بن ابو العاص باشد يك پنجم از همه ى غنائم افريقيه را كه ( 000 / 500 ) دينار طلا مىشد بخشيد و در همين باره است كه عبد الرحمن بن حنبل جمحى كندى خطاب به خليفه مىگويد :
« - با سختترين گونه اى كه به توان - به خدا سوگند ياد مىكنم
كه خدا هيچ كارى را مهمل رها نكرده است .
ولى تو براى ما آشوبى آفريدى
تا براى تو ( به وسيله ى تو ؟ ) آزموده شويم يا تو خود آزموده شوى
به راستى كه آن دو خليفه ى درستكار
نشانههاى راه راست را بيان كردند و راهنمائى بر همان است .
نه از سر نيرنگ درمى را بر گرفتند و نه درهمى در كار هوس نهادند .
آن لعنتى را خواندى و به خود نزديك كردى
و اين با روش گذشتگانت مخالف بود
و - با ستمكارى در حق بندگان - خمس ايشان را
به مروان بخشيدى و چراگاه اختصاصى درست كردى . »
ابن قتيبه در المعارف ص 84 و ابو الفدا در تاريخ خود 1 / 168 ، گزارشى به گونه ى بالا دارند و بلاذرى در الانساب 5 / 38 شعرهائى شبيه شعرهاى بالا را آورده و آن را از اسلم بن اوس بن بجره ى ساعدى خزرجى دانسته و او همان است