و نيابت خاصّهء سفيران و واسطههاى او قطع شد ، ادامه يافت ( از سال 260 تا 329 هجرى حدود هفتاد سال ) . غيبت طولانى او بعد از غيبت كوتاه ، شروع مىشود و ادامه مىيابد و در پايان آن ، حضرت مهدى ( عليه السّلام ) ظهور كرده و قيام به شمشير مىنمايد . « 1 » خداوند در قرآن مىفرمايد : وَ نُرِيدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الْأَرْضِ وَ نَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَ نَجْعَلَهُمُ الْوارِثِينَ * وَ نُمَكِّنَ لَهُمْ فِي الْأَرْضِ وَ نُرِيَ فِرْعَوْنَ وَ هامانَ وَ جُنُودَهُما مِنْهُمْ ما كانُوا يَحْذَرُونَ . « 2 » « ارادهء ما بر اين قرار گرفته است كه به مستضعفين نعمت بخشيم و آنان را پيشوايان و وارثين روى زمين قرار دهيم و حكومتشان را پابرجا سازيم و به فرعون و هامان و لشكريان آنان ، آنچه را بيم داشتند از اين گروه نشان دهيم » . و در مورد ديگر مىفرمايد : وَ لَقَدْ كَتَبْنا فِي الزَّبُورِ مِنْ بَعْدِ الذِّكْرِ أَنَّ الْأَرْضَ يَرِثُها عِبادِيَ الصَّالِحُونَ . « 3 » « ما در زبور ( كتاب داوود ) بعد از ذكر ( تورات ) نوشتيم كه بندگان صالح من وارث
المستجاد من كتاب الأرشاد ( نگاهى بر زندگى دوازده امام ' ع '" ) ( فارسى ) " — صفحه 238
پدیدآورندگان: العلامة الحلي
ص۲۳۸
پاورقی
( 1 ) - دوران زندگى حضرت مهدى ( ارواحنا له الفداء ) در سه دوره تقسيم مىگردد :
- دورهء كودكى از سال 255 تا 260 .
- دورهء غيبت كوتاه ( صغرا ) از سال 260 تا 329 .
- دورهء غيبت طولانى ( كبرا ) از سال 329 تا ظهور و نهضت جهانى آن حضرت .
وقتى كه در سال 260 هجرى ، امام حسن عسكرى ( عليه السّلام ) رحلت كرد ، امام زمان ( عليه السّلام ) از نظرها پنهان شد « و غيبت صغرا » به پيش آمد و تا نيمهء شعبان سال 329 ، چهار نفر از فقهاى ربّانى به ترتيب از ناحيهء آن حضرت تعيين شده و واسطهء بين او و مردم گرديدند ، اين چهار نفر را كه « نوّاب اربعه » خوانند عبارتند از :
الف - « عثمان بن سعيد عمرى » ( متوّفاى سال 300 هجرى ) .
ب - « محمد بن عثمان » كه پنج سال عهدهدار نيابت خاصّ بود و به سال 305 وفات كرد .
ج - « حسين بن روح » ( متوفاى شعبان 326 ه . ق . )
د - « على بن محمّد سمرى » كه در نيمه شعبان سال 329 از دنيا رفت .
( 2 ) - سورهء قصص ، آيهء 5 و 6 .
( 3 ) - سورهء انبياء ، آيهء 105 .