باب 12 ثبوت شُفعه به مجرد وقوع معامله و سقوط آن به وسيله آنچه بر پذيرش معامله دلالت كند
281 - ( 1 ) در كتاب دعائم الاسلام از امام صادق عليه السلام روايت مىشود كه فرمود : « هرگاه معامله واقع شد حق شُفعه ثابت مىشود - خواه مال ، قبض شود يا قبض نشود . »
282 - ( 2 ) در همان كتاب روايت مىشود كه از امام صادق عليه السلام سؤال شد : « شخصى ادعا مىكند كه بخش مشاعِ مالى را از فرد غايبى خريد ، آنگاه شريك براى گرفتن آن قيام كرد . امام عليه السلام فرمود : تا معامله ثابت نشده است او حق شُفعه ندارد . »
283 - ( 3 ) در كتاب العوالى از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله روايت مىشود كه فرمود : « حق شُفعه براى كسى است كه به آن اقدام كند . »
284 - ( 4 ) در كتاب دعائم الاسلام از امام صادق عليه السلام روايت مىشود كه فرمود : « هرگاه شريك ، زمين يا خانه مورد معامله را از مشترى كرايه كند يا در نخلستان براى وى كار كند يا دربارهء يكى از آنها با او وارد معامله شود ، به تحقيق حق شُفعهاش را ساقط كرده است . »
285 - ( 5 ) در كتاب فقه الرضا آمده است : « همانا براى شريك ، واجب است كه هنگام فروش شريكش خود را بر او عرضه كند و اگر چنين نكرد هر وقت بخواهد درخواست شُفعه مىكند ، مگر آنكه خود را از آن دور كند و بگويد : خداوند در آنچه خريدى يا فروختى بركت دهد يا از وى درخواست تقسيم كند . » « 1 »
باب 13 حق شُفعه نسبت به ساختمان زمين موقوفه
286 - ( 1 ) در كتاب دعائم الاسلام روايت مىشود كه از امام صادق عليه السلام سؤال شد : « زمينى وقف گروهى است ، يكى از آنان در آن زمين ساختمان مىسازد و مىميرد ، آنگاه يكى از وارثان او سهم خود را مىفروشد آيا وارث ديگر حق شُفعه دارد ؟
امام عليه السلام فرمود : آرى ، او حق شُفعه دارد ، زيرا در صورتى كه نيمى از هر اتاق ويران شود به وى زيان وارد مىشود و آن تباه مىشود . »
هامش
( 1 ) . اين ترجمه بر اساس اصلاحى است كه در پاورقى انجام گرفته است .