تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى) — صفحة 216

مساهمون:

ص٢١٦
است كه شبهه‌هاى دشمنان دين را باطل ميكنند . ممكن است اين حديث : « رجعنا من الجهاد الاصغر فعليكم بالجهاد الاكبر » ( از جهاد كوچكتر برگشتيم . بر شما باد به جهاد بزرگتر ) ناظر به همين حقيقت باشد .
وَ هُوَ الَّذِي مَرَجَ الْبَحْرَيْنِ
: خداست كه دو دريا را در مجرايشان به حركت در آورد . با اينكه آب اين دو دريا با يكديگر برخورد دارند ، اما مخلوط نمىشوند . آب شور جداست . آب شيرين هم جداست .
هذا عَذْبٌ فُراتٌ وَ هذا مِلْحٌ أُجاجٌ
: يكى از دو دريا شيرين و گوارا و ديگرى شور و بد طعم است .
وَ جَعَلَ بَيْنَهُما بَرْزَخاً وَ حِجْراً مَحْجُوراً
: در ميان آنها از قدرت خويش فاصله‌اى قرار داد كه هيچكدام با يكديگر مخلوط نميشوند و آب شور آب شيرين را فاسد نميكند .
وَ هُوَ الَّذِي خَلَقَ مِنَ الْماءِ بَشَراً
: اوست كه از نطفه انسان را آفريد . برخى گويند : مقصود آدم است كه از خاك آفريده شده و خاك هم از آب .
فَجَعَلَهُ نَسَباً وَ صِهْراً
: و اين بشر را صاحب خويشاوندى و دامادى قرار داد . برخى گويند : نسب كسى است كه نشود با او ازدواج كرد و صهر كسى است كه بشود با او ازدواج كرد . مثل دختر عمو و دختر دايى . برخى گويند : نسب هفت قسم و صهر پنج قسم است . اينها را خداوند در آيهء :
« حُرِّمَتْ عَلَيْكُمْ أُمَّهاتُكُمْ . . . »
( نساء 23 ) بيان كرده است . برخى گويند : نسب پسر و صهر دختر است . يعنى از نطفه پسر و دختر آفريد . ابن سيرين گويد : اين آيه در بارهء پيامبر ( ص ) و على ( ع ) نازل شده است كه دختر خود فاطمه را بعلى داد . على هم پسر عموى اوست و هم دامادش . بنا بر اين هم نسب است و هم صهر .
وَ كانَ رَبُّكَ قَدِيراً
: خدا بر هر چه اراده كند قادر است .
وَ يَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ ما لا يَنْفَعُهُمْ وَ لا يَضُرُّهُمْ
: چيزهايى غير خدا پرستش ميكنند كه براى آنها سود و زيانى ندارند .