پرش به محتوای اصلی

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى)ج ۱۷ — صفحه 151

پدیدآورندگان:

ص۱۵۱
خلال : جمع خلل ، فرجهء ميان دو چيز برد : تگرگ سنا : درخشيدن

اعراب :

صافات : حال از « الطير » مِنَ السَّماءِ : « من » حرف ابتداء مِنْ جِبالٍ : « من » براى تبعيض . بدل از « مِنَ السَّماءِ » و « فيها » متعلق به محذوف صفت « جبال » مِنْ بَرَدٍ : « من » حرف جنس . متعلق به محذوف و صفت « جبال » و مفعول « ينزل » محذوف است . عَلى بَطْنِهِ : در محل نصب و حال و همچنين « عَلى رِجْلَيْنِ » و « عَلى أَرْبَعٍ » كلمه‌هاى « من » به معنى « ما » است .

مقصود :

اكنون اين مطلب را بيان مىكند كه آيات خدا براى خداشناسان خردمند ، نور است . مىفرمايد : أَ لَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يُسَبِّحُ لَهُ مَنْ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ : آيا نمىبينى كه تمام عقلاء در آسمانها و زمين خدا را تسبيح و تقديس و تنزيه ميكنند و او را از صفاتى كه لايق جنابش نيست پاك مىشمارند ؟ برخى گويند : تنها مقصود عقلاء نيست . بلكه غير عقلاء را هم شامل مىشود . وَ الطَّيْرُ صَافَّاتٍ : و نيز مرغانى كه پرها را در هوا گشوده‌اند به زبان نياز و حدوث او را تسبيح مىكنند و بر قدرت نامتناهى او دلالت دارند . كُلٌّ قَدْ عَلِمَ صَلاتَهُ وَ تَسْبِيحَهُ : خداوند به نماز و تسبيح همهء آنها عالم است . برخى گويند : نماز از انسان و تسبيح از ديگر موجودات است . برخى گويند : يعنى همهء موجودات به نماز و تسبيح خود آشنايند و آنها را به دقت انجام ميدهند . اما