از اينجا معلوم مىشود كه با وجود نفوذ مطالب تازه و تبعيّت دانشوران ترك از روش تحقيق نو باز هم مكتب قديم عربى تا دههء سال سوّم قرن بيستم زنده بود . و اين قضيّه بار ديگر نشان مىدهد كه گفت و گو از نوشتههاى جغرافيايى تركى ، ضمن بحث عمومى از نوشتههاى جغرافيايى عرب در قرون مذكور كه رابطهء دو گروه روشن بود ، و ضمن گفت و گو از دورانى كه آثار ترك به طور قطع از روش شرقى جدايى گرفته و ظاهرا نفوذ غربى آثار عربى را از صحنه به در كرده است ، كمال لزوم را دارد . ظاهرا قضيّه چنين ساده نبوده است ، زيرا حتّى در اين روزگار پيدايش غنچههاى نو شكفتهاى از مكتبهاى قديم را ، كه مدّعى حق بقاست و در واقع از بعض جهات ارزش علمى دارد ، مىتوان ديد . به همين سبب بود كه ضمن گفت و گوى عمومى از نوشتههاى جغرافيايى عربى ، قسمتى را خاصّ سخن از نوشتههاى جغرافيايى تركى كرديم ، چنان كه دربارهء زبان فارسى نيز كرده بوديم .
تاريخ نوشته هاى جغرافيايى در جهان اسلام ( فارسى ) — صفحة 528
مساهمون: ابوالقاسم پاينده
ص٥٢٨