مقدّمه : تشديد داراى اقسامى است « 3 » :
الف - حرف مشددى كه در اصل ، از نظر وزن ، دو حرف منفصل نيست ؛ يعنى حرف مشددى است كه در وزن اصلىاش مشدد نبوده ، بلكه در تلفظ مشدّد شده است ، همان گونه كه در وزن نيز مشدّد مىشود ؛ مانند زَيَّنَ ( انعام ، آيهء 137 ) ؛ بَيِّنٍ ( كهف ، آيهء 15 ) و عَلَّمَ ( الرحمن ، آيهء 20 ) . و اين مورد اكثرا در عين الفعل واقع مىشود . ب - حرف مشدّدى كه در اصل ، از نظر وزن ، دو حرف منفصل بوده و به دليل ادغام ، مشدّد شده است ؛ مانند ادغام در اين موارد : عِتِيًّا ( مريم ، آيهء 83 ) و وَلِيًّا « 4 » ( نساء ، آيهء 45 ) . ج - مشدّدى كه در دو كلمه باشد ؛ مانند قُلْ رَبِّي ( كهف ، آيهء 22 ) و وَ قُلْ لَهُمْ ( نساء ، آيهء 63 ) . بنابراين ، بر قارى پاى بند به قواعد تجويد ، لازم است كه حروف مشدد را بدون لكنت ، دلبخواهى ، يا چرخاندن گوشهء دهان ( تظاهر به فصاحت ) تلفظ كند . رعايت اين موارد ، به خصوص در واو و ياء ضرورى است ، مانند وَلِيًّا ( نساء ، آيهء 45 ) و أَوَّابٌ ( ص ، آيه 17 ) ؛ زيرا بسيارى چنين كلماتى را با سستى و چرخاندن دهان مشدد مىكنند ، ولى اساتيد چنين تلفظى را نمىپسندند .