5
و در حديثى از آن حضرت ( ع ) آمده است : ايمان آشكار مىشود به صورت « لمظه » اى در دل ، هر چه ايمان بيشتر شود ، اين لمظه بزرگتر گردد . « لمظه » مثل نقطه اى است سفيد و از اين معنى است « فرس المظ » هنگامى كه بر پوزه اش سفيدى باشد .
6
و در حديثى از آن حضرت ( ع ) آمده است : هرگاه كسى را « دين الظنون » باشد ، بايد هنگامى كه آن را مىستاند زكاتش را بده . « الظنون » دينى است كه صاحب آن نمىداند آن را از بدهكار گرفته است يا نه ولى به آن گمان دارد . گاه اميدوار است به گرفتن آن و گاه نااميد از ستاندنش و اين از فصيحترين سخنان است . همچنين است ، هر كارى كه تو آن را مىطلبى و نمىدانى به آن خواهى رسيد ، يا نه . اين را هم ظنون گويند . و در اين معنى است قول اعشى ( 1 ) :
ما يجعل الجدّ الظنون الذى
جنب صوب اللَّجب الماطر
مثل الفراتى اذا ما طما
يقذف بالبوصى و الماهر
« چه نسبت است چاهى را كه ندانى در آن آب هست يا نه ، دور از ريزش پر صداى باران با رودى ، كه چون طغيان كند ، كشتى و شناگر را از پاى در آورد » « الجدّ » به معنى چاه است و « الظنون » چاهى است كه ندانى در آن آب هست يا نه .
هامش
( 1 ) . رجوع كنيد به صفحهء 39 ذيل خطبهء شقشقيه .