بوده ، اشارت نكرده است . همچنين شمار خانهها نيز در يك سمت بيشتر و در سمت ديگر كمتر است . آيا خانهها وسيعتر بوده كه تعدادشان كمتر شده يا از ذكر بعضى غفلت شده و يا به ذكر مهمترين آنها پرداخته است ؟
در كتاب « المناسك » آمده است كه مسجد را 23 در است . و از درها نام برده ، بدون آن كه محل دقيق آنها را معين كند و نيز برخى نامها كه آورده با ازرقى اختلاف دارد . ذيلا نامهايى را كه فاكهى آورده ذكر مىكنيم و با اين علامت * آنچه را ازرقى ذكر كرده مشخص مىكنيم :
الف - در سمت شرقى : 1 - باب القاضى .
2 - باب آل عبّاد .
3 - باب بنى هاشم .
4 - باب بنى هاشم مقابل سوق الليل .
5 - باب النّبى .
6 - باب دار القوارير .
7 - درى كه به بازار آهنگران باز مىشود .
ب - شق يمانى : 1 - باب اصحاب الزّيت .
2 - باب قيس بن سائب .
3 - باب خالد بن عاص .
4 - باب ابن جدعان ( تيم * ) .
5 - باب مغيرة بن مخزوم ( مخروم * ) .
6 - باب الصّفا * .
7 - باب الارقم .
الحجاز في صدر الإسلام ( حجاز در صدر اسلام ) ( فارسى ) — صفحة 471
مساهمون: صالح أحمد العلي
ص٤٧١