وإمائكم « 1 » والقلائد « 2 » والمدائن « 3 » وأدعيائهم « 4 » . وهمچنين صور همزاتى كه بعد از الف اسم فاعل باشد خواه منقلب از واو وخواه از ياء ، خواه مفرد وخواه جمع مانند : خائفين « 5 » وللطّائفين « 6 » والقائلين « 7 » وخائفا « 8 » وقائما « 9 » ومنها جائر « 10 » والفائزون « 11 » والتّائبون « 12 » والصّائمين « 13 » والصّائمات « 14 » والخائنين « 15 » وفينقلبوا خائبين « 16 » والغائبين « 17 » وما من غائبة « 18 » ولا طائر « 19 » والسّائحون « 20 » ومائدة « 21 » والبائس « 22 » . از براي آنكه تخفيف اين همزات بينبين است وياء را أصلا مدخل نيست وبه هيچ حال اين همزات به ياء رجوع ندارند .
وبر سر هر مدّ متّصل مدّهاى بكشند خواه كه سبب مد همزه باشد مثل مذكورات ، خواه ساكن مثل : دابّة « 23 » وخاصّة « 24 » والضّالّين « 25 » وأتحاجّونّى « 26 » . وبر سر منفصل اگر كشد به لونى مخالف تا فرق باشد . واين هردو استحساني است وبه ترك آن شناعتى لازم نمىآيد به خلاف سوابق .
وهمچنين نقطه ننهند صور همزاتى را كه تخفيف آن به بينبين فقط باشد يعنى به
هامش
( 1 ) . نور / 32 .
( 2 ) . مائده / 2 و 97 .
( 3 ) . أعراف / 111 ؛ شعراء / 36 و 53 .
( 4 ) . احزاب / 37 .
( 5 ) . بقره / 114 .
( 6 ) . بقره / 125 ؛ حج / 26 .
( 7 ) . احزاب / 18 .
( 8 ) . بقره / 114 .
( 9 ) . آل عمران / 18 و 75 ؛ يونس / 12 ؛ زمر / 9 ؛ جمعه / 11 .
( 10 ) . نحل / 9 .
( 11 ) . توبه / 20 ؛ مؤمنون / 111 ؛ نور / 9 ؛ حشر / 20 .
( 12 ) . توبه / 112 .
( 13 ) . احزاب / 35 .
( 14 ) . همان .
( 15 ) . نساء / 105 ؛ انفال / 58 ؛ يوسف / 52 .
( 16 ) . آل عمران / 127 .
( 17 ) . أعراف / 7 ؛ نمل / 20 ؛ انفطار / 16 .
( 18 ) . نمل / 75 .
( 19 ) . انعام / 38 .
( 20 ) . توبه / 112 .
( 21 ) . مائده / 112 و 114 .
( 22 ) . حج / 28 .
( 23 ) . بقره / 164 ؛ انعام / 38 ؛ هود / 6 و 56 ؛ نحل / 49 و 61 ؛ نور / 45 ؛ عنكبوت / 60 ؛ لقمان / 10 ؛ سبأ / 14 ؛ فاطر / 45 ؛ شورى / 29 ؛ جاثيه / 4 .
( 24 ) . انفال / 25 .
( 25 ) . فاتحة الكتاب / 7 ؛ بقره / 198 ؛ انعام / 77 ؛ مؤمنون / 106 ؛ شعراء / 20 و 86 ؛ صافّات / 69 .
( 26 ) . انعام / 80 .