دليل لبّى را به اين اسم « 1 » در شرح اصول آوردهام و اعاده نمىكنم .
تقسيم ديگر : هريك از مخصص لفظى و لبى در يك تقسيم دو قسم مىشوند : 1 - مجمل 2 - مبيّن .
مخصص مجمل آنست كه دلالت آن بر مراد و مقصود واضح و روشن نباشد ( ما لم يتضّح دلالته ) بلكه داراى دو يا چند احتمال باشد كه همراه با شعب آن و مثالهاى متنوع ذيلا خواهد آمد .
مخصص مبين آن دليل خاص را گويند كه دلالت آن بر مراد و مقصود كاملا واضح و روشن شد و هيچگونه ابهامى در آن نباشد حال پيرامون مخصص مبين در مبحث دوم از مباحث عام و خاص تفصيلا بحث شد هم راجع به حقيقت و مجاز يا اشتراك لفظى استعمال عام در باقيمانده پس از تخصيص و هم راجع به حجيت عام در باقيمانده بعد از تخصيص و در اين مبحث راجع به مخصص مجمل و احكام آن بحث مىكنيم .
تقسيم ديگر : مخصص لفظى مجمل نيز در تقسيمى در قسم مىشود 1 - مجمل مفهومى 2 - مجمل مصداقى .
مجمل به حسب مفهوم عبارتست از دليل خاصى كه معنا و مفهوم آن براى مخاطب واضح و روشن نباشد بلكه در ابهام اجمال بماند مساوى است كه اصل موضوعله آن مبهم باشد و يا مراد متكلم و شارع مجمل باشد كه ذيلا با مثالهاى فراوان خواهد آمد .
مجمل برحسب مصداق عبارتست از دليل خاصى كه معنا و مفهوم آن براى مخاطب كاملا هويدا است و شبههاى در اصل وضع يا در مراد متكلم ندارد بلكه در
هامش
( 1 ) - شرح اصول فقه ، ج 1 ، صفحهء 338 .