فصل هفتم عام و خاص
پيش از شروع بحث دربارهء عام و خاص ، شايسته است كه به تعريف اين دو اصطلاح و نيز بيان فرق بين عموم و مطلق بپردازيم ، و به اقسام عام و آنچه دلالت بر عموم مىكند و نيز مخصص اشاره كنيم :
1 . عموم
عموم سريان و شمول مفهوم است براى كليهء امورى كه مفهوم مورد نظر صلاحيت اشتمال بر آنها را دارد - در مقابل خصوص كه شمول و سريان ندارد ، زيرا جزئى است و جزئى ممتنع الصدق على كثيرين است و ، بدين سبب ، قابليت انطباق و شمول و سريان ندارد .
البته تعاريفى از اين قسم در مورد عام و خاص جزء تعاريف حقيقى نيستند ، يعنى تعريف به جنس و فصل و يا به حد تام و حد ناقص و رسم تام و رسم ناقص نمىباشند ، بلكه شرحالاسمند كه همان تعريف به اظهر الخواص باشد ، و در نتيجه نه جامع و نه مانعند .
2 . فرق بين عموم و اطلاق
در مورد فرق بين عموم و اطلاق نيز گفته مىشود كه مطلق همانند عموم گزارشگر شمول و سريان است ، با اين فرق كه در عموم شمول و سريان بالوضع است ، يعنى واضع است كه يك رشته از الفاظ