423 - « ماجراها داشتيم »
ما ز ياران چشمِ يارى داشتيم * خود غلط بود آنچه مىپنداشتيم
تا درختِ دوستى كى بَر دهد ؟ * حاليا رفتيم و تخمى كاشتيم
گفتوگو آيينِ درويشى نبُود * وَرنَه با تو ماجراها داشتيم
شيوهء چشمت فريبِ جنگ داشت * ما غلط كرديم و صلح انگاشتيم
گلبُنِ حسنت نه خود شد دلفروز * ما دمِ همّت بر او بگماشتيم
نكتهها رفت و شكايت كس نكرد * جانبِ حرمت فرونگذاشتيم
گفت : خود دادى به ما دل حافظا * ما محصّل بر كسى نگماشتيم
* توضيحات :
چشم داشتن ( انتظار كمك داشتن ) غلط ( اشتباه - درست نبود ) مىپنداشتيم ( تصور و گمان مىكرديم ) تا ( عجبا - چه موقع ) بر دهد ( بارور كند و ثمره دهد ) حاليا ( اكنون - قيد ) تخمى كاشتيم ( كنايه - اظهار مودت كرديم - گام جلو گذاشتيم ) معنى بيت ( 3 ) ( بحث و جدل شيوه و رسم وارستگى و قلندرى نمىباشد و گرنه با تو ماجراها و داوريها داشتيم ) معنى بيت ( 4 ) ( كرشمه و ناز چشمان تو اى محبوب با ما سر دعوا و ستيز داشت بهطورىكه ما به اشتباه افتاديم و خيال كرديم كه اين كرشمههاى چشم ، حالت صلح و سازش است ) گلبن ( درخت گل ) گلبن حسنت ( درخت زيبايى تو ) معنى بيت ( 5 ) ( درخت زيبايى تو چنين زيبا نبود بلكه دعاى ما نگهبان و باغبان او گرديد كه چنين رشد كرد و دلربا و زيبا شد و سبب نيكويى معشوق در حقيقت عشق و محبت عاشق است ) نكته ( اعتراض - سخن ) حرمت ( احترام ) محصل ( مأمور - گماشته - نوكر ) .
* ترجمه :
* نتيجه تفأل :
1 - خواجه در بيتهاى 6 و 7 به ترتيب فرمايد : ( نكتهها و سخنهاى بسيارى ميان ما ردوبدل شد اما هيچ شكايتى نكرديم و جانب احترام را نگه داشتيم و به تو بىوفايى نكرديم ) ( محبوب جواب داد كه اى حافظ ، تو عاشق ما شدى و گرنه مأمور و نوكرى نزد تو نفرستاديم كه به زور عاشق ما شوى ، بلكه با ميل خودت بوده است ) خود تفسير كنيد .
2 - متأسفانه دل به كسى بستهايد كه او كمتر ارزش محبت و ارادت شما را مىداند و عجبا كه از اين كار او نيز گله و شكايتى هم نداريد ، خوبست انسان محبتش را در طبق اخلاص براى كسى يا كسانى بگذارد كه ارزش آن را بداند ، محبت زياد انسان را گمراه مىكند .
3 - اين نيت نشيب و فراز زيادى دارد ، زيرا نتيجهء آن زود به دست نمىآيد و محبوب ساده به دام نمىافتد بلكه نياز به مهارت ، انديشه و فعاليت دارد ، پس اگر بدون مطالعه عمل كنيد مطمئن باشيد : جز پشيمانى سودى به دست نمىآوريد .
4 - علاقهمند به سفر خارج هستيد اما بدانيد كه براى شما سودى ندارد يا بهتر بگويم آنطورى كه جنابعالى تصور مىكنيد ، آنجا بهشت برين نمىباشد هيچ جاى دنيا بهتر از وطن انسان نيست .
5 - مسافرتى در پيش داريد و ملاقات مهمّى خواهيد داشت كه سودمند است .
6 - فرزندم ، اگر گوش شنوا براى زندگى خوب داشته باشيد و گوشى را برداريد ، روزى هزار بار تلفن همراه فرشتگان ملكوت زنگ عشق براى شما مىنوازند .
7 - به قول و قرار و تعهد افراد اطمينان نداشته باشيد چون مردم يكرو و يكرنگ نمىباشند بلكه نصايح پدر و مادر و همسر را خوب توجه كنيد ، شما كه از زندگى نسبتا خوبى برخورداريد ، تلاش را همراه با توكل و دقت و سرعت عمل به كار اندازيد تا از رقيبان جلو افتيد .