هدايت از براى طالبان و سالكان بر پاى داشته .
( آن ) چنان كه تحصيل علم و معرفت راهى است به خدا ، همچنين زهد و عبادت نيز راهيست به جناب كبرياء ، اگر چه هر يك به ديگرى محتاج است .
اما چون همه كس را جمع بين الكمالين ، به كمال ميسر نيست ، طالب حق و سالك راه حق ، اكتفا به هر كدام از اين دو طريق كه مناسب حال او باشد ، با مقدار ضرورى از ديگرى مىنمايد ، و به يكى از اين دو فرقه ملحق مىگردد ، چرا كه همه كس به يك راه نمىتواند رفت ، و هر بارى را هر كسى بر نمىتواند داشت « طعمه هر مرغكى انجير نيست » .
هر كسى را بهر كارى ساختند * ميل آن در خاطرش انداختند
اهل علم ، رياضات نفسانيه مىكشند به فكر و تعلّم و خشوع ، و اهل زهد رياضات بدنيه مىكشند به ذكر و تهجد وجوع ، آن طلب كار اوست و اين را نيز روى عجز و نياز بدوست « كه بدين در همه را پشت عبادت خم ازوست » ،
« لِكُلٍّ وِجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّيها فَاسْتَبِقُوا الْخَيْراتِ »
« 1 » .
ليكن اهل علم ، اگر به علم خود منتفع شوند ، فاضلتراند از اهل عبادت . در كافى از حضرت امام محمد باقر - عليه السلام - روايت كرده كه فرمود « عالمى كه به علم خود منتفع شود فاضلتر است از هفتاد هزار عبادت كننده » « 2 »
و آيات قرآنيه و احاديث در اين باب بسيار است ، و صاحب زهد و عبادت اگر قدرى وافر از علم تحصيل كرده باشد ، و اخلاص نيتى داشته ، گاه باشد
هامش
( 1 ) - بقره / 148 .
( 2 ) - الكافى ج 1 ص 33 .