بدان كه خاتم الأولياء گواه و حاضر است
گرچه جسمش از ديدگان پنهان است
او آقا و مهدى از نسل احمد
و شمشير برندهء هندى در پيكار [ با دشمنان حقيقت ] است
او خورشيدى است كه هر گرفتگى و ظلمتى را روشن مىكند
او نخستين باران بهارى است ، آن هنگام كه مىبخشد .
ابن عربى در جايى ديگر نوشته است :
و امّا ختم ولايت محمّدى ، با مردى عرب از كريمترين اصل و مقام است . او اكنون در زمان ما وجود دارد . من در سال 595 او را شناختم و نشانهاى كه او در خود داشت و خدا آن را از چشمان بندگانش پنهان كرده بود . در شهر « فاس » بر من آشكار شد . من خاتم ولايت را در او ديدم « 1 » . « 2 »
3 - 2 . عطار نيشابورى ( م 618 ق )
به نظر عطار نيشابورى همان گونه كه نبوّت انبيا به نبوّت احمد مصطفى صلى الله عليه و آله ختم شده ، ولايت نيز پس از مرتضى عليه السلام به حضرت مهدى عليه السلام ، كه هادى و راهنماى دين الهى است ، منتهى مىشود :
از جميع انبياى هر زمان * شد نبوّت ختم بر احمد بدان
بعد از آن ختم ولايت بر على است * نور رحمت از كلام او جلى است
بعد حيدر ، ختم بر مهدى بود * آن كه در دين هدا هادى بود .
همو در شعرى ديگر گفته است :
صد هزاران اوليا رو بر زمين * از خدا خواهند مهدى را يقين
هامش
( 1 ) . الفتوحات المكية : ج 2 ص 49 ، دائرةالمعارف بزرگ اسلامى : ج 4 ص 282 .
( 2 ) . جهت آگاهى بيشتر از ديدگاههاى ابن عربى در بارهء مهدويت ر . ك : دايرة المعارف بزرگ اسلامى : ج 4 ص 282 - 283 .