چند ابر او را بپوشاند . . . ، الخ .
در روايت صادقى است كه سليمان گفت : من به حضرت صادق عليه السّلام عرض كردم :
چگونه مردم از حجّت غايب مستور منتفع مىشوند ؟
فرمود : چنانچه به آفتاب منتفع مىشوند ، وقتىكه ابر آنرا ستر نمايد . « 1 »
بدان علّامهء مجلسى رحمه اللّه در بحار ، هشت وجه براى تشبيه غيبت حضرت ولىّ عصر به آفتاب تحت سحاب بيان فرموده و چون استادنا المحدّث النّورى - نوّر اللّه مرقده الشّريف - آنها را در كتاب مستطاب نجم ثاقب « 2 » به ابلغ بيان ترجمه فرموده ، لذا در اين مضمار ، به نقل عبارات آن مرحوم ، اكتفا و اقتصار مىرود .
در كتاب مزبور ، بعد از نقل اين روايات مىفرمايد : مخفى نماند كه براى آفتاب علوّ ، ارتفاع ، انفراد ، نور و شعاعى است كه مردم به وسيلهء آن در امور دنياى خود اهتدا مىيابند ، تأثير و ترتيبى در عناصر و مركّبات است و قهر و غلبهاى بر ساير كواكب نيّره مىباشد ، بلكه جماعتى نور تمام كواكب را از آفتاب دانسته و براى آن ، برهان اقامه نمودهاند . اتمّ و اكمل تمامى اين صفات و خصايص و به زيادت ، تربيت عقول و ارواح و نفوس ، دين و ايمان ، صفات حسنه ، سبب بودن براى حيات جاودانى و رسيدن به مقام انسانى در وجود امام عصر عليه السّلام است .
در وجه تشبيه آن وجود مقدّس به آفتاب زير ابر چند وجه گفتهاند .
[ مشابهت حضرت به آفتاب زير ابر ]
اوّل : نور وجود ، علم ، هدايت و ساير فيوضات ، كمالات و خيرات ، به بركت امام زمان به خلق مىرسد ، به بركت ، شفاعت و توسّل به آن جناب ، حقايق و معارف بر مواليان آن جناب ظاهر و بلاها و فتنهها از ايشان دفع مىشود ؛ چنانچه در هر عصر ، حجّتى چنين بوده و خداى تعالى مىفرمايد :
وَ ما كانَ اللَّهُ لِيُعَذِّبَهُمْ وَ أَنْتَ فِيهِمْ
« 3 » ؛
هامش
( 1 ) . كمال الدين و تمام النعمة ، ص 207 .
( 2 ) . نجم ثاقب در احوال امام غايب ، ج 2 ، ص 927 .
( 3 ) . سوره انفال ، آيه 33 .