3 ) قرائت غير مجاز - نوع سوم قرائتى است كه سند آن صحيح ولى مخالف با رسم الخط مصاحف عثمانى و يا ناهماهنگ با قواعد و دستور زبان تازى است ؛ كه اين نوع از قرائات را نبايد در تلاوت قرآن چه در نماز و يا جز آن به كار برد .
4 ) قرائت شاذ - قرائتى است كه سند آن صحيح نمىباشد .
5 ) قرائت موضوع و مجعول - قرائتى است كه صرفا به گويندهء آن منسوب است و هيچگونه اساس روايى ندارد .
6 ) قرائت شبيه به حديث مدرج - قرائتى است كه براى تفسير كلمه يا عبارتى ، بر قرائات معمول و متداول اضافه شده است .
جمع و تدوين قرآن ( پس از رحلت پيامبر اسلام ( ص ) :
در اينكه چه كسى پس از وفات رسول خدا ( ص ) به جمع و تدوين قرآن و ترتيب سور آن اقدام كرده ، از نظر محقّقان اهل سنت اختلاف نظر وجود دارد . ولى آنچه علماء شيعه و اهل سنّت اظهار كردهاند ، اين است كه حضرت على ( ع ) آغازگر تدوين قرآن بر حسب وصيّت و سفارش پيغمبر اكرم ( ص ) بوده است . علماء اهل سنّت بر حسب اختلاف نظر ، نام چهار نفر را به عنوان نخستين جامع و مدوّن قرآن نام مىبرند : على ( ع ) ، ابو بكر ، عمر ، سالم ( مولى حذيفه ) .
كيفيّت ترتيب مصحف امير المؤمنين على ( ع )
- بايد يادآور شد كه ترتيب قرآن موجود ، تقريبا از لحاظ زمان ، بر خلاف نزول آن مىباشد . علامهء مجلسى مواردى را تحت عنوان « تأليف القرآن و انه
هامش
« التيسير » دانى و كتاب « الشاطبية » و كتاب « طيبة النشر فى القراءات العشر » ابن الجزري است .