مثانى - سورههايى كه بعد از مئين قرار گرفته است « 1 » .
مفصّل - عبارت از تمام سورههائى است كه داراى « حم » است و نيز شامل سور كوتاه قرآن مىباشد .
نكاتى در مورد سور مكّى و مدنى
- سيوطى مىگويد از جمله فوايد شناخت مكّى و مدنى بودن آيات و سور قرآن ، اين است كه شخص نسبت به آيه يا آياتى كه نزول آن از لحاظ زمان ، متأخّر و متقدم است ، مطّلع گرديده و در نتيجه آيات ناسخ يا مخصّص را خواهد شناخت . بنابراين خصوصيّات ذيل را در مورد سور مكى و مدنى مىتوان ذكر نمود .
خصوصيات كلّى و قطعى آيات و سور مكّى - براى شناختن سور مكى ، شش خصوصيّت زير قابل ذكر است :
1 ) هر سورهاى كه در آن سجده وجود دارد .
2 ) هر سورهاى كه در آن لفظ « كلّا » به كار رفته است .
3 ) هر سورهاى كه در آن
« يا أَيُّهَا النَّاسُ » *
آمده و
« يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا » *
نيامده باشد .
4 ) هر سورهاى كه در آن قصص انبياء و ملل گذشته آمده باشد ؛ جز سورهء بقره .
5 ) هر سورهاى كه در آن داستان آدم و ابليس ديده شود ؛ جز سورهء بقره .
6 ) هر سورهاى كه با حروف مقطّعه از قبيل « الم » و « الر » و امثال آن آغاز شود .
هامش
( 1 ) الاتقان ج 1 ص 109 .