اين كتاب ارسطو در نظر من شبيه به فهرست مندرجاتى استكه با نهايت دقت از چندين هزار جلد كتاب محتوى توصيفات و مشاهدات گوناگون اقتباس شده باشد و اگر علم را تاريخ حوادث بناميم بايد بگوئيم كه اين كتاب بهترين خلاصهاى استكه براى هميشه تنظيم و تدوين گرديده است » .
جملهء اخير را عينا از روى متن كتاب در اينجا نقل مىكنيم تا بيشتر مورد استفادهء خوانندگان محترم واقع شود :
« Cet ouvrage d'Aristote s'est presente mes yeux comme une table des matieres qu'on aurait extraite , avec le plus grand soin , de plusieurs milliers de volumes remplis de descriptions et d' observation de toute espece : c'est l'abrege le plus savant qui ait jamais ete fait , si la science est en effet l'histoire des faits . »
چند سال قبل كه نگارنده اين مطالب را از كتاب تاريخ طبيعى بوفن خواندم چون دسترسى باصل كتب ارسطو و ساير تأليفات قدما راجع به تشريح مقايسه نداشتم نتوانستم پى ببرم كه حكماى قديم در اينباره تا چه اندازه دقيق بوده و تحقيقات و مطالعاتشان تا چه اندازه بوده است . پس از آن در ضمن مطالعهء شروح قانون بنكاتى در موضوع تشريح مقايسه برخوردم كه واقعا حيرت كردم و منهم مثل بوفن اعتراف نمودم كه حقيقتا حكماى قديم ايران و يونان مردان بزرگى بوده