وضو را به دريا مىگيرم و نماز را در كعبه مىخوانم * دوزخ چه سگى است كه من از او واهمه داشته باشم
زير پاى حضرت محمد ( ص ) براى خودم جا باز مىكنم
*
ايتا دوست داشتيم خدا ببرده جه مىجا * آئينه بوميره بنابوم ديمه جا
الهى بشكنه گردن فلك هزار جا * مىنازنين دوستا دور بوكود جه مىجا
برگردان به فارسى
دوستى داشتم كه خدا از من دورش كرد * برايم مثل آئينه بود كه مقابل صورتم گذاشته بودم
الهى كه هزار جاى گردن فلك بشكند * كه دوست نازنينم را از من دور كرد
*
باور نوكوديم تو مرا فراموش كونيا * ديگرى امره دوستى كونى اون امرانيشينيا
هرچى ترا دوخانم مرا جواب فانديا * هرچى ناله و زارى كونم تو گوش نديا
برگردان به فارسى
باور نمىكردم كه تو مرا فراموش كنى * با ديگرى دوستى مىكنى و با او مىنشينى
هرچه تو را صدا مىزنم به من جواب نمىدهى * هرچه ناله و زارى مىكنم ، تو گوش نمىدهى
*
مسلمانان مرا بوبو عجب حالات * مىمسجد ميخانه بوبو ، مىقبله خرابات
علم ازله من بخواندم به دلالات * به يك الف و ميم ، چند هزار آيات
برگردان به فارسى
مسلمانان ! حال و حالت عجيبى پيدا كردهام * مسجد من ميخانه ، و قبلهء من خرابات شده است
به دليل و برهان ، علم ازلى را خواندهام * ( به همراهش ) با يك الف و ميم ، معنى چند هزار آيات آشكار شده است
*
بوشوما نفتىخانه تمنّا بوكود * نفتى پايه اوساد ، مرا وونها بوكود
دست به سجاده بنام ، رو به عزيز الله بوكود * آتش دكفته نفتىخانا ، بىپا بوكود
برگردان به فارسى
به خانه نفتفروش رفتم و تقاضاى نفت كردم * نفتفروش چوب برداشت و مرا فرارى داد
دست به سجادهء نماز زدم و رو به خدا كردم * آتش به خانهء نفتى افتاد و او را از پاى انداخت
ميرزا حسين خان كسمائى
ميرزا حسين خان كسمائى فرزند ابراهيم ، متولد 1280 هجرى قمرى از شاعران آزاديخواه گيلان است كه آثارش در ادبيات گيلكى مىدرخشد و تبلور خاصى دارد . در طول حياتش به پاريس ، مسكو ، پطروگراد ( لنينگراد ) و تفليس مسافرت كرد . زبانهاى فرانسه و عربى را در تهران آموخت و روزنامهء « وقت » را به سال 1328 هجرى قمرى در تهران منتشر ساخت و مديريت روزنامهء « جنگل » را در سال 1325 در گيلان به عهده گرفت .
وى از فعّالان بنام و سردمداران نهضت جنگل و ياران ميرزا كوچك خان جنگلى بود . اين شاعر آزاده زندگى خود را وقف مبارزه در راه مشروطيت و آزادى كرد و در اين راه آنچنان گشادهدستى نشان داد كه كارش به افلاس كشيده شد . اشعار ميهنى او روان و سليس است و از شوروشوق خاصى برخوردار مىباشد .
وى به سال 1339 هجرى قمرى چشم از جهان فروبست و در سليمانداراب رشت به خاك سپرده شد . به فارسى و گيلكى شعر مىسرود ؛ ذيلا چند قطعه از اشعار گيلكى او نقل مىشود :
بيا بىشيم كوهانه جور ، دور ، جه آدم كلكا * دوكونيم گالش جُور ، كسوت ماتم كلكا
بنوشيم سبزه ميان ، قُلّهء كوه ، شام و سحر * آب با مشت جه او چشمهء زمزم كلكا
بيدينيم دورنماى وطنه مست و خراب * مثل يك كلاف كچ ، درهموبرهم كلكا
ببهيم يكدل و يكرو ، فوكونيم ا - گبانه * ندهيم كسره ، نديم فتحه ، نديم ضمّ كلكا
نشكنيم خالانه از بهر خومه يا كى كومه * نسازيم خانه ، به ا - عرصهء عالَم كلكا
بكن ا - پيرهنه تا ، محتاج سوزن نبهى * وابين انگشتا ، مخور غُصّهء خاتم كلكا
فادهيم جملهء دونيايه ، به ا - دونياداران * گاه بىريش و گهى ، ريش مُسّلم كلكا
صبح گرما باش از آفتاب شب بوخوس دارانه جير * دلا خالى بوكون از غصه و از غم كلكا
فاندريم از اثرات طبيعت دونيا دورون * گر بخواهى شبوروز ، عيش فراهم كلكا
تى خورم مو ، تى « زره » تى قد موزون تى « عَلَم » * بوكونيم جنگ ، به ا - اوضاع عالم كلكا
برگردان به فارسى
كلكا بر وزن ( ربهكا ) به معناى « گيلهكور » و « كورهكا » دختر كوچك است .
بيا بر فراز كوهها برويم ، دور از آدميزاد اى دخترك