سپهسالار 5 / 595 ؛ قم ، فيضيه 2 / 74 « شرح اربعين » ، 101 « معارف اليقين . . . » ؛ ملك 4 / 769 كه نام كتاب را « مفارق اليقين . . . . » آورده .
گنج 2 / 982 ش 7677 « معارف . . . »
* معالجة النفس .
از محمد طاهر قمى شيرازى اخبارى ( د 1098 ق / 6 - 1687 م ) .
و اين جز « مباحثه النفس » ( هف ) اوست . در آن 17 مثال براى خوارى و بىارزشى دنيا زده ، كه برخى از آنها در « گشايشنامهء » خواجه ديده مىشود ضمن 6 رساله ، تهران ، 1339 ق سربى چاپ شده است .
آغاز : حمد له . اى عزيز من بدان و آگاه باش كه تو مسافرى و مجموع سفرت از ابتدا تا انتها شش منزل است .
نسخهها ( 2 ) 2 / 1687 ( 4 نسخه ) ؛ ذريعه 21 / 197 ش 4589 ؛ اعلام 2 / 1224 طاهر شيرازى ؛ طبقات 11 / 302 طاهر شيرازى ؛ مشار 4 / 4806 ( 1 چ ) .
دانشگاه 8 / 545 ، همانجا 13 / 3087 ؛ قم ، فيضيه 2 / 118 ؛ مرعشى - اشكورى 11 / 17 ش ( 4 ) 4014 ، 115 ش ( 6 ) 4098 ؛ نشريه 4 / 405 ، همانجا 6 / 443 ؛ يزد ، شيروانى 3 / 907 .
* معانى الاخبار .
از ابو بكر محمد فرزند اسحاق كلاباذى حنفى .
ازبكستان ، تاشكند 6 / 431 .
* معايب الرجال .
از بىبى خانم دختر باقر خان سركردهء سوار استرآباد ، به سال 1313 ق ، چهل و هشتمين سال شاهى ناصر الدين شاه ، در 4 « مجلس » ساخته است : 1 - اطوار شرابخوارى ، 2 - كردار اهل قمار ، 3 - چرس و بنگ و وافور و اسرار ، 4 - عباقره و الواط . در ديباچه سرگذشت خود را آورده و مىگويد كه مادرش دختر آخوند ملا محمد كاظم مجتهد مازندرانى بوده كه در بارفروش ( بابل ) است ، و اينكه اين كتاب را در پاسخ « تأديب النسوان » ( هف ) نگاشته ، تا كه مردان در پى تأديب خود برآيند .
آغاز : نخست از ابتداى آدم ، و ثنا و حمد يزدان را كه از اضلاع سمت چپ پديد آورد نسوان را .
نسخهها ( 2 ) 2 / 1687 ( نسخه ) ؛ ذريعه 21 / 208 .
فيلمها 1 / 198 ؛ ملك 4 / 758 ش 6297 .
* معدن الاسرار .
از آخوند ملا على قزوينى قارپوزآبادى ، ( د 1290 ق ) . در مواعظ و اخلاق .
در « مجلس » هايى در 5 « مجلد » . چاپ شده است .
ذريعه 21 / 219 ش 4700 ؛ مشار 4 / 4813 براى چاپهايش .
چاپ سنگى ، تبريز 180 .
* معدن الجواهر .
از ملا طرزى دهلوى ، دولت خان گواليارى . به نام جهانگير پادشاه ( 1014 - 1037 ق ) ، به سال 1025 ق / 1616 م كتاب جهانگير پادشاه ، در دو تحرير ساخته است : 17 « باب » ( اته ) و ديگرى در 23 « باب » ، نثر و نظم و « حكايت » ها چيزى بهگونهء « گلستان » سعدى :
باب 1 - در بيان درجهء شهادت و قدرتى كه زندههاى معنوى راست ، 2 - در عشق و محبت كه وسيلهء وصال به مطلوب حقيقى است ، 3 - بىوفايى و بىحقيقتى ، 4 - فضيلت ديانت ، 5 - وفا