شهوت و غضب حالاتى را لا محاله كسب خواهد نمود و صورت ادراكى خير و شر و صالح و طالح كسب خواهد نمود چنانچه بعقيده صحيح و باعمال صالحة مداومت و ممارست نمايد ملكات نيك و چنانچه باعمال طالح ممارست نمايد رذالت اخلاقى كسب نموده روح و روان خود را در اثر ملكات فاضله نورانيت بخشيده و در صورت كسب رذايل روح و روان خود را ظلمانى و تيره نموده است و لازم كسب فضايل توجه بوظايف دينى و با افراد صالح و به كارهاى نيك است كه بصلاح فردى و اجتماع توجه خواهد داشت و در صورت كسب رذايل اخلاقى و التزام باعمال ناسزا و ناشايسته هرگز توجه بوظايف دينى و فردى و اجتماعى نخواهد داشت و سيرت خود را ظلمانى و تيره خواهد نمود از نورانيت و فضيلت بهرهاى نخواهد داشت .
و از قول امام عليه السّلام استفاده مىشود كه معادات و عناد اهل شرك و بيگانگان از دين و حق و پيروان مكتب توحيد در اثر عظمت و نورانيت ذاتى و از اشعه نورانيت مقام كبريائى است كه به آنها تابيده و همه آنها را نورانى نموده و اهل ضلالت و بيگانگان نيز از روحانيت آنها نگران و اظهار عناد و نفرت خواهند نمود و در اثر طبع پست كه كسب نمودهاند تمايل و توجه به خداپرستى نخواهند داشت .
خلاصه اهل ضلالت و بيگانه از نور حق و حقيقت و از توجه بمقام كبريائى و اظهار عبوديت و رابطه قلبى بآفريدگار و توجه به نعمتهاى او بىبهره خواهند بود .
قوله ( ع )
: و بعظمته و نوره ابتغى من في السماء و الارض من جميع خلائقه اليه الوسيلة بالاعمال المختلفة و الاديان المشتبهة فكل محمول يحمله اللَّه بنوره و عظمته و قدرته :
طريقه تعالى و استكمال بشر از طريق پيروى از وظايف الهى و اظهار انقياد و پيروى از مكتب توحيد به قيام وظايف دينى از واجبات و پرهيز از محرمات است كه وسيله حركت و سير بسوى مقصد و كمال است يعنى فقط بشر از طريق عبوديت و ايمان اعتقادى و قيام بوظايف الهى مىتواند سير و سلوك بسوى مقصد و سعادت بنمايد