خود مىدانيم . و جز صاحبان عقل و خرد كسى آن را به ياد نمىآورد . طبق اين آيه و آيات ديگر قرآن كريم بعضى از آيات قرآن به محكم و متشابه تقسيم مىشود . محكم عبارت از آن دسته آياتى است كه معنائى روشن و استوار دارد كه به هيچ وجه قابل تأويل و دستاويز نمودن آن در راه مقاصد شخصى و نفسانى نيست . اما دسته ديگر آيات متشابهاند . يعنى آياتى كه مىتوان چندمعنائى شبيه به هم و متفاوت را از آن به دست آورد . افراد هواپرست مىتوانند آنها را به دلخواه خود تأويل و تفسير كنند ، در حالى كه خداوند علم تأويل درست و صحيح اين قبيل آيات را به بندگان خاص خود عطا فرموده است . به عبارت ديگر آيات متشابه آياتى هستند كه براى رسيدن به مدلول واقعى آنها بايد از آيات محكم استمداد طلبيد و يا به انسانهاى راسخ در علم رجوع كرد . مثلًا آيه شريفهء : الرَّحْمنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوى « 1 » خداى رحمان بر تخت خود استقرار يافت . و آيهء : وَجاءَ رَبُّكَ وَالْمَلَكُ صَفَّاً صَفّا « 2 » و پروردگار تو و ملك صف به صف آمدند . در ابتدا ؛ معناى جسمانيت ذاتِ بارى تعالى به ذهن متبادر مىشود . در حالى كه خداوند سبحان منزه از جسمانيت و روحانيت بوده بلكه خالق جسم و
قرآن از زبان قرآن ( فارسى ) — صفحة 67
مساهمون: قادر فاضلى
ص٦٧
هامش
( 1 ) - طه 5
( 2 ) - فجر 22