4 - هاء ضمير در كلمات « أرجه » ( در سورههاى اعراف و شعراء ) و « فالقه » ( در سوره نمل ) به سكون آمده است .
هاء سكت
هاء ساكنى است كه براى اثبات حركت آخر كلمه مىآيد . اين هاء ضمير نيست و جزء كلمه هم نمىباشد . علت افزودن هاء سكت به آخر كلمه اين است كه حركت آخر كلمه حفظ شود و وقف در آن به آسانى صورت گيرد . در قرآن ، هاء سكت در اين كلمات آمده است :
1 /
لَمْ يَتَسَنَّهْ
/ بقره / 259
2 /
فَبِهُداهُمُ اقْتَدِهْ
/ انعام / 90
3 / كتابيه / حاقّه / 19 و 25
4 / حسابيه / حاقّه / 20 و 26
5 / ماليه / حاقّه / 28
6 / سلطانيه / حاقّه / 29
7 / ماهيه / قارعه / 10
هاء جوهرى ( ذاتى )
اين هاء ضمير و هاء سكت نيست ، بلكه جزء ذات كلمه مىباشد و به همين دليل بدون اشباع و با حركت كوتاه خوانده مىشود و با هاء ضمير شباهت ظاهرى دارد .
برخى از كلماتى كه هاء جوهرى دارند عبارتند از :
لم ينته - نفقه كثيرا - تنته - فواكه - وجه - إله - هذه
در كلمهء اخير هاء به اشباع خوانده مىشود .