4 - تمثيل مؤمن و كافر به « راستان » و « كژان »
أَ فَمَنْ يَمْشِي مُكِبًّا عَلى وَجْهِهِ أَهْدى أَمَّنْ يَمْشِي سَوِيًّا عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ « 2 » « آيا كسى كه به رو افتاده حركت مىكند به هدايت نزديكتر است يا كسى كه راست قامت در صراط مستقيم گام برمىدارد . » در اين آيه ، افراد بىايمان و ظالمان لجوج مغرور ، به كسى تشبيه شده‌اند كه از جاده‌اى ناهموار و پر پيچ و خم مىگذرد ، در حالى كه به رو افتاده و با دست و پا ، يا به سينه حركت مىكند ، نه راه را به درستى مىبيند ، و نه قادر به كنترل خويشتن است ، نه از موانع با خبر است و نه سرعتى دارد ! كمى راه مىرود و درمانده مىشود . ولى مؤمنان را به افراد راست قامتى تشبيه مىكند كه از جاده‌اى هموار و صاف و مستقيم با سرعت و قدرت و آگاهى تمام به راحتى پيش مىرود . . . . آرى افراد بىايمان چون خودخواه و خودپرست و لجوجند و جز منافع مادّى و زودگذر خويش چيز ديگرى را نمىبينند ، و از آنجا كه مسير آنها مسير هواپرستى است ، به كسى مىمانند كه از سنگلاخى عبور مىكند در حالى كه بر سينه و دست و پا مىخزد ، امّا كسانى كه در پرتو ايمان از قيد هواى نفس رسته‌اند بينشى عميق ، و مسيرى صاف و روشن دارند . « 3 » لذا مثل كفّار در لجاجت و سركشى عجيبى كه دارند و در نفرتشان از حقّ ، مثل كسى را مىماند كه راهى را كه مىخواهد طى كند با خزيدن روى زمين ، آن هم به صورت طى