شيخ كلينى از على بن ابراهيم از پدرش و او از حماد از حريز از امام صادق ( عليه السلام ) روايت مىكند كه : قرآن ، عهد خدا است در نزد مخلوق خود پس سزاوار است بر هر مسلمانى كه در عهد خدا نظر كند و در هر روزى 50 آيه از آن را قرائت كند « 1 » .
و روشن است كه مراد از 50 آيه ، همان آياتى است كه داراى ابتدا و انتها مىباشد و در قرآنهاى زمان ما مشخصند .
اما معناى آيه در عصر پيغمبر ( صلّى اللّه عليه و آله ) ظاهرا همان معنايى است كه در زمان ما و عصر امامان ( عليهم السلام ) اراده مىشود . بنابر اين آيه در اصطلاح قرآن ، داراى همان مفهومى است كه در زمان ما مراد است كه داراى اول و آخر مشخص هستند چنانچه در آيه شريفه
« كِتابٌ أُحْكِمَتْ آياتُهُ ثُمَّ فُصِّلَتْ »
« 2 » و آيه
« مِنْهُ آياتٌ مُحْكَماتٌ هُنَّ أُمُّ الْكِتابِ وَ أُخَرُ مُتَشابِهاتٌ »
« 3 » همين معنى مراد است و رواياتى بر آن دلالت دارند مانند :
1 - از انس نقل شده كه پيغمبر فرمود : هر كسى صد آيه بخواند جزء غافلين محسوب نمىشود « 4 » .
2 - از يونس نقل شده كه راوى مىگويد از امام صادق ( عليه السلام ) پرسيدم مراد از آيه
« وَ لَقَدْ آتَيْناكَ سَبْعاً مِنَ الْمَثانِي وَ الْقُرْآنَ الْعَظِيمَ »
چيست ؟ فرمود : مراد سوره حمد است كه داراى 7 آيه مىباشد كه از جمله آنها
« بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ »
است « 5 » 3 - از عمرو بن جميع ( كه واسطه سندى را حذف كرده ) از حضرت على بن الحسين ( عليه السلام ) روايت مىكند كه . پيغمبر ( صلّى اللّه عليه و آله ) فرمود : هر كس چهار آيه از سوره بقره بخواند و آية الكرسى و دو آيه بعد آن و نيز سه آيه از آخر بقره را تلاوت كند در جان و مالش به ناملايمات مبتلا نمىشود و شيطان به او نزديك نمىگردد و قرآن را فراموش نمىكند « 6 » .
و معلوم است كه آيه در همان معناى مصطلح زمان ما استعمال شده است كه داراى مبدأ
هامش
( 1 ) وسائل الشيعه ، ج 4 ، باب 15 ، ص 849 .
( 2 ) سورهء هود ، آيهء 1 .
( 3 ) سورهء آل عمران ، آيه 7 .
( 4 ) بحار الانوار ، طبع جديد ، ج 92 ، ص 199 .
( 5 ) بحار الانوار ، ط جديد ، ج 92 ، ص 235 .
( 6 ) همان مدرك ، ص 245 به نقل از ثواب الاعمال صدوق .