بكشتند كه شرح آن را مفصلا صاحب « ناسخ التواريخ » در تاريخ قاجاريه در وقايع سال مذكور ( از ص 357 تا 366 ) بيان كرده .
و اين مبارزات از ( ج 2 ) اين سال ( 1257 ) تا شوال ادامه داشت ، و ازاينرو مردم انگليس با شاه افغان صلح كردند و از شرايطى كه بستند اينكه آن جناب را با ساير سرداران اين فتنه از عاج نمايند يا به تختگاه انگلستان فرستند ، لاجرم براى وى توفيق جبرى و أسباب خيرى فراهم شده از راه كوهستان بمشهد مقدس گريزان شد ، و در ( ع 1 ) سنه 1271 بدان ارض اقدس نزول نمود ، و پس از ادراك فيض زيارت قدم بوادى سياحت نهاد و چند سالى در بلاد ايران و عربستان گشت ، آنگاه رجوع نموده و آنجا توطن نمود و هماره بانقطاع و انزوا بسر آورد ، و چندين كتاب تأليف كرد :
اول « اشعار » متفرقه كه قدرى از آن را نقل مىكنيم .
دويم كتاب « البرهان » در قطع شبه شيطان ، در كلام كه آن را « رسالهء برهانيه » هم گويند .
سيم كتاب « تحرير الاصول » در اصول فقه .
چهارم كتاب « تذكرة العلماء » در تراجم علما . و در « الذريعة 4 : 41 » بعد از ذكر اين كتاب ، دو كتاب ديگر به اين نام ذكر كرده .
پنجم « ترجمهء تفسير حضرت عسكرى ( ع ) به فارسى » .
ششم كتاب « حل العقال » در خلق اعمال .
هفتم « حواشى شرح طوالع » يعنى حاشيه بر كتاب « مطالع الأنظار » تأليف ابو الثناء شمس الدّين محمود اصفهانى در شرح كتاب « طوالع الانوار » قاضى بيضاوى در كلام .
هشتم كتاب « خوان ألوان » در متفرقات مانند « كشكول » .
نهم كتاب « دلالة السالكين » در قواعد عارفين .
دهم كتاب « الفرائد البهية » در شرح كتاب « العقائد البهائية »
يازدهم كتاب « كحل الطرف » در علم صرف .
دوازدهم كتاب « كشف الغطا » از مسئله بداء .
سيزدهم كتاب « مصارع الملحدين » در رد صوفيه و متفلسفين .
چهاردهم كتاب « المقالات » در كلام .
پانزدهم كتاب « الهداية در تفسير آيهء ولايت » . و اينك چند فرد شعر از او بتخلص مهجور :
مكارم الآثار در احوال رجال دوره قاجار ( فارسى ) — صفحة 848
مساهمون: ميرزا محمد على ( معلم حبيب آبادى )
ص٨٤٨