تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اطيب البيان في تفسير القرآن ( فارسى ) — صفحة 105

مساهمون:

ص١٠٥
الْعَزِيزِ الْحَكِيمِ
عزيز است غالب و قاهر و قادر است ، و حكيم است عالم بجميع حكم و مصالح و مضارّ و مفاسد است .

[ سوره الجاثية ( 45 ) : آيه 3 ]

إِنَّ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ لَآياتٍ لِلْمُؤْمِنِينَ ( 3 ) بدرستى كه در آسمانها و زمين هر آينه آياتى است براى مؤمنين ، آيات سماويه و ارضيّه از حد و حصر خارج است و آنچه كه بتوان درك كرد خلقت انوار قدسيّه و ارواح و سرادقات و ملائكه و لوح و قلم و سدرة المنتهى و جنّة المأوى و عرش و كرسى و كرات جويّه از شمس و قمر و كواكب و بيت المعمور و غير اينها در عالم بالا ، و در زمين از عناصر اربعه آب و خاك و هوا و نار ، و از مركبات از جمادات و معادن و جواهرات ، و از نباتات اشجار و فواكه و حبوبات و خضرويات ، و از جن و شياطين و حيوانات بحرى و برّى از سباع و هوامّ و انعام و طيور و وحوش ، و از انسان اصناف مختلفه ، و لكن اين آيات براى مؤمنين است كه معتقد به خدا و رسول و دين و عقائد حقّه اسلاميّه باشند ، و امّا ديگران يا به كلى مستند به خدا نميدانند يا بسيارى از آنها را منكرند لذا ميفرمايد :
إِنَّ فِي السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ لَآياتٍ لِلْمُؤْمِنِينَ
.

[ سوره الجاثية ( 45 ) : آيه 4 ]

وَ فِي خَلْقِكُمْ وَ ما يَبُثُّ مِنْ دابَّةٍ آياتٌ لِقَوْمٍ يُوقِنُونَ ( 4 ) و در خلقت شما بنى آدم و آنچه بر روى زمين از جنبنده منتشر شده آياتى است براى قومى كه يقين دارند اما :
وَ فِي خَلْقِكُمْ
از خاك جماد تبديل بحبوب و فواكه نباتى تا تبديل بنطفه و علقه و عظم تا پوشيده بلحم تا افاضهء صورت و اجزاء بدن داخليّه و خارجيّه و افاضهء روح حيوانى و انسانى ملكوتى تا ولادت و رشد و كهولت و هزار چيزهاى ديگر و اما :
وَ ما يَبُثُّ مِنْ دابَّةٍ
يك قسمت آنها تكوينى و يك قسمت توليدى و آنها يك قسمت به تخم و يك قسمت بحمل و انواع آنها از حدّ و حصر خارج است و هر نوعى اصناف مختلفه و هر صنفى اشخاص متشتّته ، تمام اينها آثار قدرت و حكمت الهى است و لكن :