در مدت يك روز يا يك شب در طرف يمن به قدر مسير راكب تندرو يك ماه و طرف شام يك ماه و آب كرديم براى او چشمه مس را كه مثل آب از زمين ميجوشيد و بيرون مىآمد و بعض طوائف جن را مسخر كرديم براى او عمل ميكردند در حضور او به اذن پروردگار و هر كدام از آنها كه كوتاهى و مخالفت مىكردند امر ما را در اطاعت سليمان مىچشانيديم او را از عذاب سوزنده .
وَ لِسُلَيْمانَ
عطف به آيهء قبل است - و لقد آيتنا داود - يعنى از براى سليمان مسخر كرديم .
الرِّيحَ
در خبر داريم سه نفر از انبياء قبل از بلوغ به مقام نبوت نائل شدند . سليمان در سن 13 سالگى ، يحيى در سن صباوت ، عيسى در گهواره . و سه نفر از ائمه هم در سن طفوليت به مقام امامت نائل شدند : حضرت جواد ، حضرت هادى ، حضرت بقية اللَّه ( عج ) .
بعضى گفتند هفتصد سال و دوازده سال عمر شريفش بود ، سيصد زن اختيار كرد ، باد مسخر او شد . چنان چه امروز مشاهده مىكنيم طياره در ظرف چند ساعت از آسيا به افريقا و امريكا و اروپا مىرود ، باد هم كمتر از طياره نبود .
غُدُوُّها شَهْرٌ وَ رَواحُها شَهْرٌ
گفتند از دمشق شام به اصفهان و همدان نصف روز مىآمد و از اصفهان به كابل نصف روز مىرفت و مسير هر يك با اسب تندرو يك ماه طول مىكشيد .
وَ أَسَلْنا لَهُ عَيْنَ الْقِطْرِ
قطر نحاس و مس است ، مثل آب از چشمه خارج مىشد .
وَ مِنَ الْجِنِّ مَنْ يَعْمَلُ بَيْنَ يَدَيْهِ
ظاهرا مراد شياطين جن است كه مسخر تحت فرمان سليمان شدند به قرينهء آيهء شريفه
وَ مِنَ الشَّياطِينِ مَنْ يَغُوصُونَ لَهُ وَ يَعْمَلُونَ عَمَلًا دُونَ ذلِكَ وَ كُنَّا لَهُمْ حافِظِينَ
( انبياء آيهء 82 ) .
بِإِذْنِ رَبِّهِ
كه خداوند مسخر فرموده بود و اين يكى از معجزات سليمان بود و معلوم است كه اينها از روى ميل و شوق عمل نمىكردند بلكه از روى جبر و كره بوده بقرينهء :
وَ مَنْ يَزِغْ مِنْهُمْ عَنْ أَمْرِنا نُذِقْهُ مِنْ عَذابِ السَّعِيرِ
زاغ بمعنى ميل از حق و سرپيچى از طاعت است و عذاب سعير ، بعضى گفتند : عذاب روز قيامت است لكن ظاهر همين دنيا است .