اگر تربد را با روغن بادام چرب نمايند از آثار آن كاسته مىشود و هرچه بيشتر چرب شود از حدت آثار آن بيشتر كاسته مىشود . از اين خاصيت در موارد لزوم براى كاهش حدت تأثير تربد استفاده مىشود . اين نوع تربد را اصطلاحا تربد تدبير شده مىنامند .
چند فرمول دارويى از تربد :
شربت خوش خوراك تربد به عنوان مسهل براى پاك كردن معده : تربد سفيد تراشيده شده كه با روغن بادام چرب شده باشد 45 گرم ، زنجبيل 25 گرم ، قند 250 گرم . ابتدا قند را در آب حل كرده و بجوشانند و قوام بياورند و پس از آن تربد و زنجبيل را در آن داخل كرده و حل كنند . مقدار مصرف در هربار 14 گرم است .
حب مسهل تربد كه به عنوان مسهل بلغم : تربد سفيد تدبير شده 15 گرم ، زنجبيل 5 گرم ، مصطكى 5 گرم ، ريوند چينى 14 گرم ، غاريقون 14 گرم و گوشت يا پولپ خشك ميوهء حنظل 5 گرم . داروها را نرم كوبيده از الك ردّ كرده با آب رازيانه مخلوط نموده حب درست مىكنند و در هربار تا 23 گرم از حبها را مىتوان مصرف كرد .
حب تربد به عنوان مسهل بلغم و صفرا : تربد تدبير شده 10 گرم ، گل بنفشهء خالص خشك 15 گرم ، كتيرا 15 گرم ، رب شيرينبيان 5 / 2 گرم و سقمونيا 5 / 2 گرم . اينها را كوبيده و بيخته و با روغن بادام شيرين چرب نمايند و با آب مخلوط كرده حب بسازند . مقدار مصرف در هر بار 9 گرم است كه با آب نيمگرم خورده شود .
چندين گونه از گياه جنس تربد در ايران مىرويند كه در زير چند گونه كه از نظر خواص دارويى بررسى شدهاند مختصرا شرح داده مىشود .
1 . « پيچك صحرايى » . به فرانسوى
Petit liseron
و
Liseron des champs
و
Vrillee
و به انگليسى
Rope weed
،
Bell lind
،
Bind weed
و
Wild morning glory
گفته مىشود . گياهى است از خانوادهء
Convolvulaceae
نام علمى آن
Convolvulus arvensis L .
مىباشد .
مشخصات
پيچك صحرايى گياهى است چندساله ، ساقه آن بلند ، بالارونده و پيچنده . به دور