پنبه
به فارسى « پنبه » و « جوزق » و در اصفهان « كلوزه » گويند . در كتب طب سنتى با نام عربى آن « قطن » آمده است . به فرانسوى بوتهء آن را
Cotonnier
و ثمر آن را
Coton
و به انگليسى
Cotton
و
Cotton plant
ناماند . گياهى است از خانوادهء پنيرك
Malvaceae
داراى گونههاى مختلفى است كه به صورت بوتهء يك ساله و يا درختچه مىرويد . نام علمى معروفترين آنها عبارت است از :
Gossypium herbaceum L .
و
G . hirsutum L .
و
G . arboreum L .
و
G . barbadense L .
و
G . peruvianum Gav .
مىباشد .
دو گونهء اولى گونههايى هستند كه اغلب پرورش داده مىشوند و در اكثر نقاط عالم از جمله ايران ، مصر ، امريكا ، شوروى و ساير نواحى دنيا براى تهيه الياف پنبه كاشته شده و منشأ ارقام مختلف اصلاح شدهء پنبهء فعلى مزروع مىباشد . ساير گونهها نيز در پرو و برخى نقاط عالم كاشته مىشود .
مشخصات
پنبه مزروع ايران گياهى است يك ساله كه ارتفاع آن تا 1 متر ، برگهاى آن پنجهاى ، متناوب ، سطح آنها را اغلب تار تيره رنگى مىپوشاند . گلهاى آن زرد رنگ روشن است كه در بن گلبرگها لكههاى تيرهاى وجود دارد . ميوهء آنكه به قوزه پنبه معروف است در ابعاد يك گردو و در داخل آن دانههاى پنبه يا به اصطلاح