اسفند
به فارسى « اسفند » و « اسپند » و در كتب طب سنتى با نامهاى « حرمل » و « حرمل » آمده است ، نوعى سداب وحشى است . به فرانسوى
Harmale
و
Rue sauvage
و به انگليسى
Wild rue
گفته مىشود . گياهى است از خانوادهء
Zygophyllaceae
، نام علمى آن
Peganum harmala L .
مىباشد . در بعضى منابع علمى آن را در خانوادهء
Rutaceae
قرار مىدهند .
مشخصات
اسفند گياهى است علفى چندساله ، ارتفاع آن كم و در حدود يك وجب است .
ظاهرا گياه شبيه سداب است ، پربرگ و برگها با تقسيمات باريك نامنظم و سبز روشن .
گلهاى آن به رنگ سفيد تيره ، ميوه كپسول ناشكوفا ، مدور و كروى كه دانههاى سياه رنگ اسفند در داخل آن قرار دارد .
اسفند در مناطق مديترانهاى شمال افريقا ، تركيه ، سوريه و ايران در اراضى باير مىرويد . در ايران در اراضى باير حاشيه كوير ، راه تهران - قم ، اصفهان - تهران و تهران - قزوين در رستمآباد ، در رودبار ، اطراف كرج ، بوشهر ، ازنا ، جادهء تفرش و بعضى نواحى ديگر ايران بهطور خودرو ديده مىشود .
تركيبات شيميايى
از نظر تركيبات شيميايى در ريشه و دانهء اسفند چهار آلكالوئيد به نامهاى