كه آب آن را جدا كرده قطران به دست مىآيد .
قطران گياهى مادهاى است به رنگ قهوهاى مايل به سياه داراى حالت نيمهروان .
اگر در ظرف شيشهاى قشر نازكى از آن ديده شود ، به رنگ قهوهاى مايل به قرمز شفاف است . قطران در مقابل هوا خشك شده و قشر خشك چسبندهاى ايجاد مىنمايد كه مصارف صنعتى وسيعى دارد . قطران گياهى به مقدار كم در آب حل مىشود و رنگ آن زرد روشن مىگردد . در الكل و اتر و اسانسها و قليايىها حل مىشود . تحت تأثير حرارت ابتدا نرم مىشود و سپس به صورت مايع درمىآيد . در حرارت 100 درجه با شعلهء قرمزرنگى مىسوزد .
تركيبات شيميايى
در قطران كاج بهطور كلى مواد زير يافت مىشود :
انواع كربورها و تعدادى اسيد از جمله اسيد استيك « 1 » و انواع فنولها و استون « 2 » و الكل متيليك .
خواص - كاربرد
از نظر دارويى قطرانهاى گياهى از روزگاران كهن مورد توجه حكماى طب سنتى بوده است . دانشمند و حكيم معروف رومى پلىنى قطران گياهى را با اصطلاح پيكس ليكيدا نام برده است ، تئوفراست آن را پيتا گفته و ديوسكوريدس آن را پيسااوريا نام برده است .
سابقا قطران كاج به مقدار كم در استعمال داخلى در موارد آغاز بروز سل و در برونشيتهاى مزمن و براى رفع ناراحتىهاى آسكوربوتيك ناشى از كمبود ويتامين
C
بدن و ناراحتىهاى مزمن مثانه به كار برده مىشد و مفيد بوده است و در اين قبيل موارد بيشتر از آب قطران استفاده مىشده است ، ولى كاربرد وسيع آن در استعمال خارجى و موارد ناراحتىهاى جلدى و درمان اكزماى خشك و رفع شورهء سر بوده است و به عنوان مواد دافع عفونت و آنتىسپتيك مصرف مىشده است .
تهيهء قطران صافشده : قطران نباتى را به مقدار مورد نظر گرفته در ظرفى ريخته به
هامش
( 1 ) .Acetic acid( 2 ) .Acetone