اينگونه ناراحتىها ضرر شمرده نمىشود ؛ چه بيشتر درمانهاى منصوص كه بر آنها تأكيد شده است از آسيبرسانى ، بريدن ، زخم و سوزاندن تهى نيست مانند حجامت و داغ كردن و شكافتن جراحت و غير آن .
و نيز گرفتن عضو پيوندى از حيوان حرام نيست ؛ اگرچه نياز به كشتن و ذبح آن باشد ؛ زيرا ذبح و كشتن حيوان ( در صورت نياز ) جايز است و خدا آنچه را در زمين است براى انسان آفريده است و اصل برائت و جواز در اينجا ( هنگام شك ) جارى مىباشد . از آنجا كه ذبح يا قتل حيوان براى استفاده از پوست آن براى لباس جايز است ، كشتن و گرفتن عضو آن براى سلامتى نيز جايز مىباشد .
افزون بر اين ، حكم عقل به حسن دفع ضرر ، و اصل اباحه نيز بر جواز دلالت مىكند .
آنچه در اين زمينه شايان ذكر است ، نجس بودن عضو جدا شده از انسان زنده يا حيوان حرام گوشتى است كه قابل تذكيه نيست ؛ ازاينرو ، دو بحث در اينجا مطرح است : يكى نجاست عضو و ديگرى حكم وارد كردن عضو نجس در داخل بدن .
دربارهء نجس بودن اندام جدا شده ، مىتوان گفت : دلايل نجاست قطع عضو جدا شده از موجود زنده - به ويژه آنگاه كه در آن استخوان باشد - از اين صورت منصرف است و حكم به نجاست به اعتبار ميته بودن است ؛ اما اگر ميته بر آن صدق نكند و چنان باشد كه با پيوند فعّاليتهاى حياتى آن باقى بماند ، ادلّهء نجاست آن را در بر نمىگيرد ؛ و فقها در حكم ميته آن را بيان كردهاند .
پس ملاك در نجاست ، بريدن و جدا كردن نيست ؛ بلكه ملاك مردهاى است كه به حال تجزيه و پوسيده شدن درآيد ؛ ازاينروست كه قطع عضوى از بدن و پيوند آن در همان محلّ نجس نيست .
از سويى پس از پيوند ، اين عضو جدا شده ، جزئى از بدن زنده است ، و بدون اشكال بدن زنده پاك است .
در هر حال ، اگر عضو جدا شده ، جزئى از بدن زنده شود ، جاى سخن در آن نيست كه پاك مىباشد و اصل طهارت در اينجا جارى است و استصحاب نجاست در صورتى كه
مسائل مستحدثه پزشكى ( فارسى ) — صفحة 313
مساهمون: دفتر تبليغات اسلامى شعبه خراسان
ص٣١٣