- سيستم كنترلى عصبى
- سيستم كنترلى هورمونى
هركدام از جنسهاى مذّكر و مؤنث ، از سيستمهاى كنترلى فوق بطور ويژهاى بهره مىبرند . در خيلى از مواقع اين دو سيستم با هم شباهتهائى در هر دو جنس دارند اما در بسيارى از مواقع اختلافات زياد و منحصربهفردى در آنها مشاهده مىشود . براى روشن شدن اين موضوع به فيزيولوژى جنسى هركدام از افراد مذّكر و مؤنّث بطور جداگانه اشاره مىگردد .
الف - فيزيولوژى توليد مثل جنس مذّكر - دستگاه تناسلى جنس مذّكر شامل دو قسمت مىباشد :
1 - غدد تناسلى يا گونادهاى جنسى
2 - غدد ضميمه تناسلى و مجارى تناسلى داخلى و خارجى
غدد تناسلى - غدد تناسلى در جنس مذّكر شامل دو عدد بيضه يا
Testis
مىباشد كه در اغلب جانوران در ناحيه مياندوراه و در بيرون از بدن قرار گرفتهاند و به توليد سلولهاى جنسى
n
كروموزومى به نام اسپرم ، از زمان بلوغ تا هنگام كهولت مبادرت مىورزند .
علاوه بر آن هورمون جنسى مذّكر به نام تستوسترون را نيز ساخته و به داخل خون ترشّح مىنمايند . تنظيم ترشّح اين هورمون تحت تأثير هورمونهاى غده هيپوفيز قدامى است كه در كف مغز قرار گرفته است . مقدار ترشّح هورمون تستوسترون در طول شبانهروز معمولا با تغييرات كمى همراه است و مقدار آن نسبتا ثابت مىباشد . اين امر باعث شده است كه جنس مذّكر همواره از ثبات نسبى در زمينه فيزيولوژى توليد مثل برخوردار باشد ( 27 ) . بطور عادى فرد مذّكر تعداد معينى اسپرم توليد مىكند كه آنها را در دستگاه تناسلى خود و در