غدهى پروستات
پروستات از تركيب بافت غدهاى و بافت ليفى عضلانى تشكيل شده است . تقريبا به شكل مخروط است كه قاعدهى آن در زير گردن مثانه قرار دارد و رأس آن متوجه پايين است . پروستات تقريبا 4 سانتىمتر عرض و 3 سانتىمتر ارتفاع و 2 سانتىمتر قطر قدامى ، خلفى دارد . غدهى پروستات عضو كوچكى است كه پيشابراه را بعد از خروج از مثانه محاصره مىكند .
افزودن مايع مورد نياز اسپرم ، كار اصلى غدهى پروستات است . عارضههاى مهم در پروستات از اين قرار هستند : بزرگ شدن ، التهاب و تومورها .
بزرگشدگى غدهى پروستات « 1 » : غالبا اين عارضه به نام بزرگشدگى خوشخيم يا بىخطر غدهى پروستات « 2 » خوانده مىشود . در اين عارضه غدهى پروستات افزايش حجم داده و بزرگ مىشود . علت بزرگشدگى خوشخيم يا غير سرطانى غدهى پروستات معلوم نيست و معمولا مردها در سن بالاتر از 50 سال به آن دچار مىشوند . بايد دانست كه غدهى پروستات سالم در مرد تقريبا به اندازهى يك گردو است . اما گاهى اوقات در اثر اين عارضه پروستات بسيار بزرگ شده و به اندازهى يك گرپفروت هم مىرسد .
كار غدهى پروستات كنترل هورمونهاى تناسلى است كه در مغز و بيضهها ترشح مىشوند . پروستات مايع بىرنگ و لزجى ترشح مىكند كه براى تحرك و بارور بودن اسپرم ( سلول نر ) لازم است . پروستات در انسان از 40 سالگى به بعد اغلب به تدريج بزرگ و عملكرد آن كند مىشود . اين عارضه ابتدا احساس نمىشود ولى به مرور كه بزرگتر شد به آن بزرگ شدن خوشخيم پروستات مىگويند . بزرگ شدن پروستات در درازمدت مىتواند باعث تنگ شدن ميزراه ( مجراى خروج ادرار ) و كاهش مقدار ادرارى كه دفع مىگردد ، شود . علايم اوليهى بزرگ شدن پروستات عبارتند از :
1 - كاهش توان دفع ادرار ( مرد ) 2 - تأخير در شروع خروج ادرار از مثانه 3 - تكرر دفع ادرار بهخصوص در شب 4 - نياز فورى به ادرار كردن و ناتوانى در كنترل آن 5 - بىاختيارى ادرارى 6 - احساس اينكه مثانه كاملا خالى نشده است .
بزرگ شدن پروستات در 4 مرحله صورت مىگيرد :
مرحله 1 ) بزرگ شدن نهانى : در اين مرحله علايم بيمارى به شرح زير هستند :
- تغيير در وضع پروستات را احساس نمىكند .
- مشكل دفع ادرار ندارد .
- فوران ادرار متعارف است .
- بايد به گياهدرمانى اقدام كند .
مرحلهى 2 ) بزرگ شدن خفيف پروستات : در اين مرحله شخص علايم بيمارى را به تناوب حس مىكند .
- تأخير مختصر در دفع ادرار .
- تكرر دفع ادرار بهخصوص در شب .
- ضعيف شدن فوران ادرار .
- بايد به گياهدرمانى اقدام كند .
مرحلهى 3 ) بزرگ شدن متوسط پروستات : با علايم زير :
- فوران ادرار بهطور دايم ؛ ضعيف ، آهسته ، مكرر و منقطع مىشود .
- فشار خروج ادرار كم و دفع ادرار دشوار و مكرر مىشود ( شب و روز ) .
- تخليهى مثانه ناقص صورت مىگيرد .
- خروج چند قطره ادرار پس از پايان ادرار .
- درمان با گياهان دارويى .
مرحلهى 4 ) پروستات بسيار بزرگ مىشود : در اين مرحله علايم بيمارى آشكار و دايم هستند :
- مقدار ادرار دفعشده كم است .
- احتباس احتمالى ادرار .
هامش
( 1 ) .Prostate Enlarged( 2 ) .Benign Prostate Hypertrophy