- خوز - انچوچك - ابروج .
مشخصات : ميوهء گياهى است از خانوادهء
, Rosaceae
درخت كوچكى دارد به ارتفاع حدود شش متر ، سرشاخههاى آن خاردار و شاخههاى جوان آن كركدار سفيد مخملى است كه پس از مسن شدن صاف مىگردد . برگهاى آن بيضى با كنارهء صاف يا دندانههاى قوسى نامحسوس كه با كركهاى بلند ابريشمى پوشيده شده ، ابعاد برگ حدود 5 / 5 * 2 سانتيمتر ، دمبرگ آن كوتاه و گاهى نيز بدون دمبرگ و گلها چندتايى به رنگ سفيد خاكسترى نمدى است . ميوهء آن مخروطىشكل و گوشتدار و شيرين يا ترش و شيرين ( ميخوش ) و آبدار است و داخل ميوه دانههاى آن قرار دارد كه شبيه دانههاى به و سيب است . ريشهء آن عمودى است و بطور مخروطى و ضخيم در زمين فرومىرود . اين درخت در مناطق مختلف ايران از مرطوب و نيمه مرطوب تا استپى خشك و نيمهخشك كاشته مىشود .
طبيعت آن : نوع شيرين و درشت آن معتدل مايل به گرم و در ضمن تر مىباشد .
تركيب شيميايى : در هر يكصد گرم خام پرورشى اهلى با پوست بطور متوسط مواد زير وجود دارد :
آب 83 درصد - هيدراتهاى كربن 14 درصد - خاكستر 4 / 0 درصد - كلسيم 8 ميلىگرم - فسفر 11 ميلىگرم - پتاسيم 130 ميلىگرم - آهن 3 / 0 ميلىگرم - سديم 2 ميلىگرم - تيامين 02 / 0 ميلى گرم - رايبوفلاوين 04 / 0 ميلىگرم - نياسين 1 / 0 ميلىگرم - اسيدهاى آلى آزاد مانند ماليك اسيد ، سيتريك اسيد ، تانن در حدود 2 تا 1 درصد .
ويتامينهاى
20 A
واحد بينالمللى و
4 C
ميلىگرم در آن وجود دارد .
خواص درمانى : 1 - آن را بخوريد . آرامبخش و تببر و مقوى و فرحآور است و دماغ را تر و تازه مىسازد ، مقوى قلب و معده و هاضمه است ، رافع خفقان و تشنگى مىباشد ، سوزش مثانه را بر طرف مىسازد ، مليّن مزاج است ولى بعد از لينت دادن و كار كردن شكم را قبض مىكند .
2 - مادرى كه دوست دارد طفلش زودتر دندان در بياورد بايد در دوران شيردهى هر روز گلابى بخورد و آفتاب هم بگيرد .
3 - خشكشدهء آن را نرم بكوبيد و بخوريد . اسهال را بند مىآورد .
تذكر : اسراف در خوردن آن در سرد مزاجها و كسانى كه معدهء ضعيف دارند نفاخ است خصوصا اگر ميوه نارس باشد .
مصلح آن : مرباى زنجبيل و رازيانه مىباشد .
تخم گلابى
نامهاى ديگر : دانج ابروج - تخم انچوچك - تخم امرود .