گياه گزنه
نامهاى ديگر : گزنك - گزما - گزگز - هرتيك - لبات النار - شعر العجوز - كجيت - نبات النّار - هرتيكه - گزنه دوپايه .
مشخصات : گياهى است از خانوادهء
, Urticaceae
كه گونههايى با خواص طبى مشابه به شرح زير دارد :
1 - گزنهء درشت يا گزنه دوپايه يا انجرهء كبير - قريص - قراض .
Grande Ortie - Ortie - dioigue - common nettle - stinging nettle - Greater nettle - Lage nettle .
گياهى است چندساله با ساقهء چهارگوش كه بلندى آن تا يك متر مىرسد و پوشيده از تار و پرزهاى چسبناك و ساختمان آن به شدت ليفى مىباشد . برگهاى آن متقابل ، بيضى ، بزرگ ، نوكتيز ، با دندانههاى درشت و رگبرگهاى خيلى مشخص و گلهاى آن به رنگ سبز روشن يا كمى زرد ، معمولا در دو پايهء جداگانهء ماده و نر قرار دارند . پايهء ماده آن داراى گلهاى خوشهاى است و پس از عمل تلقيح و شروع تشكيل ميوه از حال افراشته به صورت خميده درمىآيد كه اين نشانهء خوبى براى شناخت پايهء ماده است . ريشهء گزنهء درشت خزنده است و در فواصل مختلف ريشكهاى تازه از آن روييده و منشاء ساقهء هوايى و گياه جديدى مىشود و به سرعت گسترش مىيابد . پزرها و تارهاى مخروطىشكل كه گياه را پوشانيده چسبناك و گزنده است و به محض تماس با پوست بدن انسان ايجاد ناراحتى و سوزش و خارش مىنمايد . تخم آن نرم ، براق ، كمى پهن و تيرهرنگ است و شبيه تخم مرو مىباشد . اين گياه در باغها و نقاط سايهدار كنار پرچينها ، كنار جادهها و خانهها در مناطق مختلف شمال ايران