بحث علمى اينگونه سردردها در اول كتاب آمده است .
درمان :
مطابق دستورات گذشته خلط غالب بدن را بايستى از بين برد در دموى مزاجهايى كه پرخونى زياد آنها را آزار مىدهد ، بايد خونگيرى به عمل آيد . در صفراوى مزاجها پاكسازى صفرا از بدن و دادن شربت گشنيز ، بوييدن كافور و خوردن شير ، شكر و گل بنفشه ، گل نيلوفر و گل خطمى مؤثر است . برگ خطمى ، برگ كاهو ، گل سرخ را جوشانده آب آن را به موضع درد بمالند . يا كوبيده تخم كاهو و پوست خشخاش به محل درد گذراند ، در بلغمى مزاجها پاكسازى بدن را به وسيله ايارج فيقرا كرده و از جوشانده بابونه درمنه تركى ، آويشن شيرازى و شبت سر را بشويند ، بابونهء مغز ناخنك ، شبت ، شنبليله و كتان را كوبيده ضماد نمايند و يا از ضماد حنا با قدرى نمك يا ضماد صمغ عربى ، سداب يا پوست ريشه كبر ، يا خيار دشتى و يا پياز عنصل و فرفيون استفاده نمايند . اگر درد ساكت نشود كوبيدهى 10 گرم تخم كاهو ، پنج گرم مر ، پنج گرم پوست خشخاش پنج گرم ، كتيرا و بذر النبج را در گلاب حل كرده به محل درد ضماد نمايند و حتى المقدور مخدرات ندهند . ضماد زير در تسكين اينگونه دردها نيز مؤثر است :
صمغ عربى 10 گرم
زعفران 6 نخود
مر 5 گرم
خون سياوشان 5 گرم
پوست خشخاش 5 گرم
همه را نرم كوبيده در سفيده تخممرغ حل كرده به محل درد ضماد نمايند .
نسخه : [ 1 ]
سنا 10 گرم
قرنفل يا ميخك 10 گرم
بسباسه 10 گرم
انيسون 10 گرم
زعفران 1 گرم
گل سرخ و مر از هركدام 5 گرم
همه را نرم كوبيده در 250 گرم عسل ريخته مخلوط كنند ، روزى سه قاشق مرباخورى ميل نمايند .
نسخه : [ 2 ]
ايارج فيقرا 5 گرم
تخم گشنيز 5 گرم
پس از كوبيدن و نرم كردن سه شب به صورت كفلمه ميل نمايند .