سرگيجه از نظر مزاجهاى چهارگانه
سرگيجه در نزد كسانى كه خون زيادى دارند
علائم :
سرخى صورت و چشمها ، برآمدگى عروق پيشانى و شقيقه و به سرعت رفع شدن سرگيجه .
درمان :
خونگيرى لازم است و پاكسازى بدن را با جوشاندن هليله ، سكنجبين ، شربت عناب ، لعاب اسپرزه ، آب انار ، آبغوره ، آب گشنيز و پرهيز از غذاهاى گرم يا شور . سرشويه با جوشانده گل سرخ ، بابونه ، سبوس گندم ، ضماد صندل ، گلاب ، روغن گل با روغن مورد و سركه بر سر و آنچه در سردرد دموى مزاج يا پرخونى آمده است در اينجا نافع است .
سرگيجه در صفراوى مزاج
علائم :
زردى صورت و تلخى دهان حالت چرت زدن ، سرعت نبض ، بهبودى از خنكىها و زود از بين رفتن سرگيجه .
درمان :
جوشانده شاهتره ، پوست هليله زرد ، فلوس و ترنجبين يا شيرخشت . آب انار ، آب خرقه ، آب تمر هندى ، سكنجبين و شربت ليمو ، مغز فندق و گشنيز و مويز و اسپرزه با شكر و آب انار ترش و آبغوره مؤثر است . سيب و به ، سوپ جو و مرغ ، آبغوره ، تمر هندى مفيد است گل بنفشه و صندل بو كنند و دستورات سردرد صفراوى نيز در اينجا حاكم است .
نسخه : [ 1 ]
هليله زرد 15 گرم ، تمر هندى 50 گرم ، شاهتره 10 گرم ، آلود 100 گرم ، سهپستان 15 گرم ، آب دو بطر ، همه را جوشانده صاف كرده شير خشت 25 گرم اضافه نموده روزى چهار استكان ميل نمايند . اين نسخه براى امراض صفراوى مفيد است و براى بيمارىهاى خارشدار و جرب نيز مؤثر است و روزانه بهجاى آب مىتوان از عرق كاسنى استفاده نمود . ضماد گل خطمى ، آرد باقلا ، اسپرزه به ناحيه سر مفيد است پاشويه گل خطمى ، جو ، بنفشه و همچنان سرشويه به وسيله آنها براى اينگونه بيماران توصيه مىشود . پاشويه فوق را مىتوان با جوشانيده كاه جو نيز انجام داد .
سرگيجه در بلغمى مزاج
علائم :
سنگينى سر ، كمبود عطش ، سستى ، لعاب فراوان دهن ، تندى نبض ، سفيدى بدن .
درمان :
دادن ايارج فيقرا و بوييدن مرزنجوش مفيد است .