اعليحضرت پادشاه فرمودند . در مراجعت در بين راه درخت سروى كوهى به يادگار بهدست مبارك در محلى غرس فرمودند .
روز هفتم به عمارت بلور تشريففرما شده به خريدن بعضى اسبابها پرداختند . بعد به تماشاى عمارتى كه از روى قصر الحمراء كه اعراب هنگام تسلط خودشان در اندلس و تغلب در اسپانيول بنا كردند ساختهاند توجه فرمودند . از آنجا به ماهىخانه رفتند و بعضى سياحتهاى ديگر نيز شد .
روز هشتم ابتدا به ديدن نواب وليعهد انگليس تشريف بردند بعد به مريضخانهء سنت توماس كه در مقابل پارلمنت واقع است و از آنجا به خانهء لرد داركيل وزير هند و پس از آن باز قدرى به سياحت اماكن و ابنيه و تماشاخانه گذراندند . مهربانى و اعزاز و احترام و تشريفات در دولت انگليس از شخص اعليحضرت پادشاه انگلستان تا وزير و اعيان و آحاد و افراد ناس نسبت به وجود مسعود اعليحضرت همايون و ملتزمين ركاب به درجهاى بود كه به حيز تقرير نيايد .
روز نهم جمادى الاولى عزيمت بندر شربورغ فرانسه نموده در گارويكتوريا با نواب وليعهد وداع كرده با كالسكهء بخار حركت فرمودند و بعد از سه ساعت وارد بندر پورتسموت شدند و از اينجا در كشتى فرانسه كه سابقا موسوم به اگل « 57 » و از ناپلئون سيم بوده كه براى سوارى خودشان ساخته بودند و حال « راپيد » نام دارد داخل گرديدند .
وقت غروب آفتاب در بندر شربورغ كشتى اقامت كرد .
روز دهم وقت صبح سوار قايق شده بهطرف ساحل توجه فرمودند .
بعد در كالسكهء بخار نشسته از مملكت نورماندى عبور شد و نيم ساعت در شهر كان پايتخت نورماندى توقف كردند . از شربورغ تا پاريس از راهآهن هشتساعت راه و نودفرسنگ مسافت دارد . يك ساعت به غروب مانده به حوالى پاريس رسيده از پل رودخانهء سن كه در خارج شهر واقع است گذشته داخل شهر پاريس شدند . در محلى كه موسوم به پاسى است همهء رجال و اعيان دولت فرانسه حاضر بودند . دم گاربامارشال كماهون
هامش
( 57 ) - سفرنامه : اين كشتى اسمش « اگل » و از ناپلئون سيم بوده است كه بهجهت سوارى خودش ساخته بوده است . حال كه جمهورى شده اسمش را عوض كرده « راپيد »Rapideگذاشتهاند .