تقويت دولت در رواج و انتشار اين عمل قبيح به حدى بود كه احكام اكيده صادر نمودند كه اگر از بردگان و سياهان كه بنده بودند از سوء سلوك و ظلم مالكين خود فرار كرده به ايالتى كه اين رسم شنيع درآن مرسوم نيست رفته پناه بجويند حتما بايد آن ايالات آنها را به صاحبان خودشان مسترد نمايند . در ايالات شمالى اشخاصى كه برضد اين رسم و منكر خريدوفروش برده بودند بناى شورش گذاردند . جمعيت اتائونى دراين سال به چهل و شش كرور و دويست و چهل و شش هزار و سى و يك نفر رسيده كه در ظرف ده سال دوازده كرور به واسطهء مهاجرين فرنگ بر جمعيت آن مملكت افزوده و علاوه شده بود . ژنرال ارلتيستا در مكزيك به رياست برقرار شد .
بعضى از مطالعه كنندگان كه چندان خبير و بصير در وقايع و حوادث عالم نيستند و تفصيلى را كه ما در باب سياهان كه در ينگى دنيا برده بودند نوشتهايم درست ملتفت نشده شايد از روى عدم بصيرت و اطلاع به ما ايراد كنند كه مقصود چه بود يا اينكه جمعى طالبان علم و اطلاع از تواريخ واقعا بخواهند بصيرتى حاصل نمايند لهذا لازم بود كه قدرى از جادهء وقايعنگارى تمام عالم در ضمن اين سال كه هزار و دويست و شصت و هفت هجرى است قدم بيرون گذاشته تاريخ بنده گرفتن و خريدوفروش آن را كه در تمام عالم چه وقت رسم شد و چه شد كه در اتائونى ينگى دنيا در سنهء هزار و هشتصد و شصت و پنج مسيحى مطابق هزار و دويست و هشتاد و دو هجرى بعد از خونريزى زياد اين عمل شنيع را موقوف نمودند بنگاريم اما چون اين تفصيل را موقعى بهتر از اين هست درآن موقع ذكر خواهد شد .
اسپانيا :
مراوده و دوستى اين دولت با انگليس بعد از آن كه چندى بود مقطوع شده مجددا دراين سال برقرار شد . ژنرال لوپز « 7 » نام جمعى رجاله و اوباش ينگى دنيا را با خود متفق نموده كه جزيره كوباى ينگى دنيا را كه در تصرف اسپانيول است تصرف نمايد . ولى كوشش او بىفايده شده و مثمرثمرى نگشت .
هامش
( 7 ) -Lopez